نیاز مبرم به منابع پروتئین پایدار برای تضمین امنیت غذایی آینده، حشرات خوراکی را به عنوان گزینه‌ای مناسب در نظام‌های غذایی چرخشی مطرح ساخته است. سوسک زرد آرد (Tenebrio molitor) در سال‌های اخیر به دلیل ارزش غذایی بالا، قابلیت پرورش آسان، بازده تولید مناسب و سازگاری با شرایط محیطی، توجه بسیاری از پژوهشگران و صنایع غذایی را به خود جلب کرده است. رژیم غذایی یکی از عوامل کلیدی تعیین‌کننده تنظیم رشد، ترکیب غذایی و بازده تبدیل غذا در سوسک زرد آرد می‌باشد.   پژوهش حاضر با   هدف بررسی اثرات ?? تیمار غذایی فرموله شده، بر عملکرد زیستی و 10 تیمار غذایی بر ترکیبات غذایی و بازده تبدیل خوراک لاروهای   سوسک زرد آرد با سه تکرار انجام گردید. لاروها با نسبت‌های مختلف سبوس گندم (WB)، آرد لوبیا (BF)، آرد عدس (LF) و آرد سویا (SF) و قطعات هویج تغذیه شدند. پارامترهای زیستی (مدت زمان دوره لاروی و شفیرگی، نرخ بقا و دگردیسی، وزن و طول بدن)، پارامترهای تغذیه‌ای (مصرف غذا، نرخ رشد نسبی، بازده تبدیل غذا) و پروفایل ارزش غذایی (پروتئین، چربی، رطوبت و خاکستر) به‌طور هفتگی اندازه‌گیری و محاسبه شدند. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار    و آزمون‌های آماری سطح معنی‌داری ??/? مورد تحلیل قرار گرفتند. نوع تیمار غذایی تاثیر معنی‌داری بر بعضی ترکیبات شیمیایی بدن لاروها نظیر پروتئین و چربی نداشت   (p > 0.05) و میزان این ترکیبات نسبتا پایدار باقی ماند. اما بر ترکیبات شیمیایی نظیر خاکستر و رطوبت بدن اثر معنی دار داشتند. در مقابل، شاخص‌های زیستی و تبدیل غذا به شدت تحت تاثیر ترکیب بستر بودند(p < 0.05). جیره شاهد مبتنی بر سبوس گندم خالص، بالاترین نرخ رشد نسبی (?/??? میلی‌گرم در روز)، پایین‌ترین نسبت تبدیل خوراک (???/?) و بیشترین بازده تبدیل غذایی برای هر دو شاخص غذای خورده‌شده (ECI)،   ??/?? درصد و هضم‌شده (ECD) ??/?? درصد را به دست آورد؛ علیرغم اینکه کمترین میزان مصرف خوراک را داشت. در مقابل، جیره‌های غنی‌شده با حبوبات موجب افزایش مصرف خوراک شدند، اما به بازده تبدیل به مراتب پایین‌تری منجر شدند که نشان‌دهنده عدم تعادل مواد مغذی در این جیره‌ها است. در نتیجه، کیفیت بستر و قابلیت هضم آن مهم‌تر از مقدار خوراک است. فرمولاسیون‌های مبتنی بر سبوس گندم، ترکیب غذایی بهینه‌ای برای تولید کارآمد کرم آرد زرد فراهم می‌کنند و الگویی برای نظام‌های تغذیه چرخشی در مقیاس بزرگ در صنعت پروتئین حشرات ایجاد می‌نمایند.   

   استان کرمانشاه به‌دلیل تنوع اقلیمی و زیستگاهی گسترده، از جمله مناطق مهم در غرب ایران برای حضور گونه‌های مختلف خزندگان، به‌ویژه مارهای سمی و نیمه‌سمی است. این پژوهش با هدف شناسایی، تعیین پراکنش و توصیف زیستگاه مارهای سمی و نیمه‌سمی استان کرمانشاه انجام شد. داده‌ها از طریق بررسی نمونه‌های موجود در موزه جانورشناسی دانشگاه رازی و استفاده از منابع علمی معتبر جمع‌آوری گردید. نتایج نشان داد که در این استان 10 گونه مار سمی یا نیمه‌سمی از چهار خانواده Viperidae، Elapidae، Colubridae وPsammophiidae حضور دارند. از میان این گونه‌ها، افعی گرزه(Macrovipera lebetina) و افعی شاخدار ایرانی(Pseudocerastes persicus)   به‌عنوان گونه‌های غالب و ‌پراکنده شناسایی شدند. در مقابل، گونه‌هایی مانند افعی دم‌عنکبوتی (Pseudocerastes urarachnoides) و افعی سوسن سرسیاه (Telescopus nigriceps)   به‌دلیل پراکنش محدود و تعداد کم نمونه‌های گزارش‌شده، نادر ارزیابی شدند. همچنین، حضور کبری خوزستان (Walterinnesia aegyptia) در مناطق غربی استان، مرز پراکنش غربی این گونه را در ایران گسترش داد. یافته‌ها نشان می‌دهند که تنوع زیستی مارهای منطقه تحت تاثیر عوامل اقلیمی، ساختار فیزیکی زیستگاه و پوشش گیاهی است و کرمانشاه به‌عنوان یک ناحیه انتقالی اکولوژیکی بین اکوسیستم‌های مرکزی، غربی و جنوبی ایران عمل می‌کند. این مطالعه پایه‌ای برای تحقیقات آینده در حوزه‌های سیستماتیک، اکولوژی، مدیریت خطرات انسانی (مانند مارگزیدگی) و برنامه‌های حفاظتی فراهم می‌آورد. استان کرمانشاه به‌دلیل تنوع اقلیمی و زیستگاهی گسترده، از جمله مناطق مهم در غرب ایران برای حضور گونه‌های مختلف خزندگان، به‌ویژه مارهای سمی و نیمه‌سمی است. این پژوهش با هدف شناسایی، تعیین پراکنش و توصیف زیستگاه مارهای سمی و نیمه‌سمی استان کرمانشاه انجام شد. داده‌ها از طریق بررسی نمونه‌های موجود در موزه جانورشناسی دانشگاه رازی و استفاده از منابع علمی معتبر جمع‌آوری گردید. نتایج نشان داد که در این استان 10 گونه مار سمی یا نیمه‌سمی از چهار خانواده Viperidae، Elapidae، Colubridae وPsammophiidae حضور دارند. از میان این گونه‌ها، افعی گرزه(Macrovipera lebetina) و افعی شاخدار ایرانی(Pseudocerastes persicus)   به‌عنوان گونه‌های غالب و ‌پراکنده شناسایی شدند. در مقابل، گونه‌هایی مانند افعی دم‌عنکبوتی (Pseudocerastes urarachnoides) و افعی سوسن سرسیاه (Telescopus nigriceps)   به‌دلیل پراکنش محدود و تعداد کم نمونه‌های گزارش‌شده، نادر ارزیابی شدند. همچنین، حضور کبری خوزستان (Walterinnesia aegyptia) در مناطق غربی استان، مرز پراکنش غربی این گونه را در ایران گسترش داد. یافته‌ها نشان می‌دهند که تنوع زیستی مارهای منطقه تحت تاثیر عوامل اقلیمی، ساختار فیزیکی زیستگاه و پوشش گیاهی است و کرمانشاه به‌عنوان یک ناحیه انتقالی اکولوژیکی بین اکوسیستم‌های مرکزی، غربی و جنوبی ایران عمل می‌کند. این مطالعه پایه‌ای برای تحقیقات آینده در حوزه‌های سیستماتیک، اکولوژی، مدیریت خطرات انسانی (مانند مارگزیدگی) و برنامه‌های حفاظتی فراهم می‌آورد.

تعادل و تعامل بین میکروارگانیسم‌ها برای حفظ یک محیط واژینال سالم ضروری است. لاکتوباسیل‌ها با تولید اسید لاکتیک، باکتریوسین و پراکسید هیدروژن نقش اصلی در این تعادل دارند و کاهش آن‌ها می‌تواند منجر به رشد بیش از حد باکتری‌های بیماری‌زا شود. یکی از اختلالات نسبتاً جدید در این زمینه، واژینیت هوازی (AV) است که در آن باکتری‌های هوازی مانند E. coli و S. aureus جایگزین میکروبیوتای طبیعی شده و منجر به التهاب، ترشحات غیرطبیعی، و آسیب به اپیتلیوم می‌شوند. این بیماری اغلب با واژینوز باکتریال اشتباه گرفته می‌شود و می‌تواند عوارضی جدی مانند ناباروری و زایمان زودرس به همراه داشته باشد، استفاده‌ی مزمن و مکرر از داروهای آنتی‌باکتریال، همواره با پیامدهایی چون بروز مقاومت آنتی‌بیوتیکی و اختلال در هم‌زیستی طبیعی میکروفلور واژن همراه بوده است. این اختلال در هم‌زیستی میکروبی نه‌تنها اثربخشی درمان را کاهش می‌دهد، بلکه زمینه را برای عفونت‌های ثانویه نیز فراهم می‌سازد. از این رو، توسعه و ارزیابی گزینه‌های درمانی که همزمان بر عامل پاتوژن و فرآیندهای التهابی مرتبط با (AV) اثرگذار باشند، از اهمیت بالایی برخوردار است. مداخلاتی که بتوانند هم با عامل میکروبی مقابله کرده و هم التهاب مخاط واژن را کنترل کنند، می‌توانند اثربخشی و پایداری درمان را افزایش دهند.در حالی که تاکنون درمان استاندارد و موثری برای آن تعریف نشده است.در این میان، اسید آبسیزیک (ABA) که به‌عنوان فیتوهورمون در گیاهان شناخته می‌شود، در سال‌های اخیر به‌دلیل خواص ضدالتهابی و تنظیم‌کننده ایمنی در مدل‌های حیوانی پستانداران مورد توجه قرار گرفته است.آبسیزیک اسید از طریق گیرنده‌هایی مانند PPAR-? و LANCL-2 عمل کرده و با افزایش بیان فاکتورهای ضدالتهابی و کاهش آنزیم‌های التهابی، نقش موثری در مهار آسیب‌های بافتی مرتبط با التهاب ایفا می‌کند. به همین دلیل، این ترکیب می‌تواند به‌عنوان گزینه‌ای طبیعی برای درمان بیماری‌های التهابی از جمله عفونت‌های واژینال مطرح باشد.  

   پژوهش حاضر به بررسی فون پستانداران خرد جثه استان کرمانشاه واقع در غرب ایران می‌پردازد. ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی ویژه و تنوع اقلیمی بالا، دارای غنای گونه‌ای قابل توجهی از پستانداران است و استان کرمانشاه، با قرارگیری در رشته‌کوه زاگرس، اقلیم نیمه‌مرطوب، توپوگرافی پیچیده و وجود زیستگاه‌های متنوعی مانند جنگل‌های بلوط، مراتع کوهستانی، غارهای آهکی و دشت‌ها، به عنوان یکی از کانون‌های مهم تنوع زیستی کشور شناخته می‌شود. این مطالعه به روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای، مقالات علمی و بازبینی نمونه‌های موزه‌ای انجام شده است. بر اساس نتایج بدست آمده، فون پستانداران خرد جثه استان کرمانشاه شامل چهار راسته جوندگان (Rodentia)، خفاش‌ها (Chiroptera)، خرگوش‌سانان (Lagomorpha)   و حشره‌خواران (Eulipotyphla) می‌باشد. راسته خفاش‌ها با ?? گونه (45.24?) بیشترین تنوع را به خود اختصاص داده که در پنج خانواده نعل‌اسبی (Rhinolophidae)، شبانگاهی (Vespertilionidae)، دم‌موشی (Rhinopomatiade) و بال‌خمیده (Miniopteridae) قرار می‌گیرند. گونه‌های شاخص شامل خفاش نعل اسبی بزرگ(Rhinolophus ferrumequinum)، خفاش گوش موشی کوچک (Myotis blythii) و خفاش بال خمیده (Miniopterus pallidus)   و خفاش انگشت دراز می‌باشد که عمدتاً در غارهای طبیعی منطقه ساکن هستند. راسته جوندگان با ?? گونه (35.71?) در رتبه دوم قرار دارد. خانواده‌های متنوعی از جمله موش‌ها (Muridae)، همسترها و ول‌ها(Cricetidae) ، سنجاب‌ها (Sciuridae)، در استان حضور دارند. گونه‌هایی مانند سنجاب ایرانی (Sciurus anomalus)، جرد ایرانی(Meriones persicus)، ول اجتماعی (Microtus socialis) و تشی (Hystrix indica) از جمله جوندگان شاخص منطقه هستند که در زیستگاه‌های جنگلی، استپی و حتی مناطق مسکونی یافت می‌شوند. راسته حشره‌خواران با ? گونه (14.29?) و راسته خرگوش‌سانان نیز با دو گونه (4.76) خرگوش اروپایی (Lepus europaeus) و پایکای افغان (Ochotona rufescens) فون پستانداران ریزچثه استان را تشکیل می‌دهند. این مطالعه نشان می‌دهد که استان کرمانشاه از غنای گونه‌ای بالایی در میان پستانداران خرد جثه برخوردار است. با این حال، عوامل تهدیدکننده‌ای همچون تخریب و تکه‌تکه‌شدن زیستگاه‌ها، تغییرات اقلیمی، گسترش کشاورزی و شکار غیرقانونی، بقای بسیاری از این گونه‌ها را با خطر مواجه ساخته است. بنابراین، انجام مطالعات دقیق‌تر میدانی، پایش مستمر جمعیت‌ها و تدوین برنامه‌های مدیریتی و حفاظتی جامع برای حفظ این ذخیره ارزشمند ژنتیکی در استان کرمانشاه ضروری به نظر می‌رسد.

چکیده دوکسوروبیسین یکی از داروهای شیمی‌درمانی پرکاربرد در درمان انواع سرطان‌ها است.که علی‌رغم اثربخشی بالا، با بروز عوارض جانبی جدی از جمله سمیت بر دستگاه تولیدمثل همراه می‌باشد. مکانیسم اصلی این آسیب‌ها به افزایش استرس اکسیداتیو، کاهش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی، تخریب بافتی و اختلال در فرآیند های تولیدمثلی از جمله اسپرماتوژنز در جنس نر نسبت داده می‌شود. از سوی دیگر، استفاده از ترکیبات گیاهی با خاصیت آنتی‌اکسیدانی می‌تواند به‌عنوان راهکاری موثر در کاهش این عوارض مدنظر قرار گیرد. سرخارگل (Echinacea purpurea)   گیاهی دارویی سرشار از پلی‌ساکاریدها، فلاونوئیدها و ترکیبات فنولیک است که نقش محافظتی آن در برابر استرس اکسیداتیو در مطالعات متعدد گزارش شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر عصاره هیدروالکلی گیاه سرخارگل بر سمیت بیضه ناشی از دوکسوروبیسین در موش‌های نر نژاد NMRI   طراحی گردید. در این مطالعه تجربی، تعداد ?? سر موش نر با میانگین وزن ?? تا ?? گرم به‌طور تصادفی در چهار گروه هفت‌تایی تقسیم شدند: گروه کنترل که سرم نمکی را دریافت کرد، گروه عصاره سرخارگل(mg/kg   100 به‌صورت داخل‌صفاقی یک روز در میان)، گروه دوکسوروبیسین ( mg/kg 3 داخل‌صفاقی یک بار در هفته به مدت چهار هفته) و گروه ترکیبی که همزمان دوکسوروبیسین و عصاره سرخارگل را به روش های فوق دریافت نمودند. پس از گذشت ?? روز، حیوانات بیهوش و نمونه‌گیری خونی و بافتی انجام شد. شاخص‌های مورد بررسی شامل سطح تستوسترون، فعالیت آنزیم سوپراکسیددیسموتاز (SOD)، غلظت مالون‌دی‌آلدئید (MDA)، پارامترهای اسپرماتوژنز و تغییرات بافت‌شناسی بیضه بود. داده‌های به دست آمده، با آزمون آماری ANOVA یک‌طرفه و آزمون تعقیبی Tukey تحلیل شدند. نتایج این مطالعه نشان داد که، مصرف داروی دوکسوروبیسین باعث کاهش معنادار درصد اسپرم‌های دارای حرکت پیش‌رونده و زنده، کاهش سطح هورمون تستوسترون و فعالیت آنزیم آنتی‌اکسیدانی سوپراکسید دیسموتاز و افزایش درصد اسپرم‌های غیرمتحرک و دارای حرکت غیرپیش‌رونده و همچنین افزایش سطح مالون دی‌آلدهید در سرم موش‌ها شد (p?0.05). مصرف عصاره سرخارگل به تنهایی، باعث بهبود پارامترهای تحرک و زنده‌مانی اسپرم، افزایش سطح تستوسترون، افزایش فعالیت SOD و کاهش MDA گردید (p?0.05). در گروه دریافت‌کننده همزمان عصاره سرخارگل و دوکسوروبیسین، اثرات منفی دوکسوروبیسین بر تحرک و زنده‌مانی اسپرم و شاخص‌های استرس اکسیداتیو به شکل جزئی تعدیل شد، به طوری که درصد اسپرم‌های زنده و غیرمتحرک و سطح MDA نسبت به گروه دوکسوروبیسین بهبود یافت، اگرچه افزایش فعالیت SOD معنادار نبود. بررسی بافت‌شناسی بیضه‌ها نشان داد که دوکسوروبیسین باعث آسیب ساختاری شد، اما مصرف همزمان عصاره سرخارگل توانست این آسیب را تا حد قابل توجهی تعدیل کند، که نشان‌دهنده اثر محافظتی عصاره سرخارگل در مقابل سمیت داروی دوکسوروبیسین بر بافت بیضه است. به‌طور کلی، یافته‌های این مطالعه بیانگر آن است که عصاره هیدروالکلی سرخارگل با خاصیت آنتی‌اکسیدانی خود قادر است بخشی از آسیب‌های ناشی از دوکسوروبیسین بر سیستم تولیدمثل جنس نر را تعدیل نماید و می‌تواند به‌عنوان یک گزینه مکمل بالقوه جهت کاهش عوارض جانبی شیمی‌درمانی مدنظر قرار گیرد. کلمات کلیدی: دوکسوروبیسین، شیمی درمانی، سرخارگل، استرس اکسیداتیو، آنتی اکسیدان  

هدف: رده ی خزندگان از قدیمی ترین رده های مهره داران خشکی زی هستند.که از برجسته ترین خصوصیات مورد مطالعه درباره ی این رده، بررسی تولیدمثل و سیکل های تولید مثلی شان می باشد.

   چکیده استان کرمانشاه با مساحت ????? کیلومترمربع، هفدهمین استان ایران از نظر وسعت به‌ شمار می‌رود و ?/? درصد مساحت کشور را در بر می‌گیرد. این استان از شمال به کردستان، از جنوب به لرستان و ایلام، از شرق به همدان و از غرب به اقلیم کردستان درکشور عراق محدود می‌شود. استان کرمانشاه جزو نواحی کوهستانی کشور به شمار می‌آید که بین فلات‌ایران و جلگه بین‌النهرین واقع شده است. قرارگرفتن استان در قسمت شمال‌غربی رشته‌کوه زاگرس باعث شده، سراسر استان تحت پوشش قله‌ها و ارتفاعات این رشته‌کوه قرارگیرد. تنوع گونه‌ای از بارزترین خصوصیات یک جامعه‌زیستی است و تنوع خفاش‌ها به عنوان شاخص‌زیستی در اکوسیستم‌های کوهستانی مطرح می‌باشد. خفاش‌ها‌، دومین راسته بزرگ پستانداران بعد از جوندگان هستند. این تنوع گسترده به دلیل مزیت توانایی پرواز و پژواک‌جایابی می‌باشد. تاکنون بیش از 1474 گونه از 236 جنس و 21 خانواده از خفاش‌ها شناسایی شده‌است، خفاش‌های ایران شامل 52 گونه از 21 جنس که به 9 خانواده متعلق هستند. در طی این مطالعه 32 غار مورد بررسی قرارگرفت که 28 غار دارای حداقل‌ یک گونه خفاش بوده، خانواده‌ها و گونه‌های گزارش شده در این غارها: از خانواده Rhinolophidae جنس Rhinolophus شامل گونه‌های Rhinolophus ferrumequinum، R. blasii، R. euryal،   R. mehelyiو R. hipposideros ازخانواده Rhinopomatidae و جنس Rhinopoma شامل ‌گونه‌های   Rhinopoma microphyllum   وR. muscatellum، ازخانواده Miniopteridae و جنس Miniopterus گونه Miniopterus pallidus، از ابرخانواده Vespertilionidae و جنس Myotis،   شامل گونه‌های   Myotis blythii و M. emarginatus و M. capaccinii، و جنس Pipistrellus گونه‌های Pipistrellus kuhlii و P. pipistrellus می‌باشد. فراوانی و پراکنش گونه های شناسایی شده در منطقه مورد مطالعه دارای تفاوتهای عمده‌ای می‌باشد، به‌ گونه‌ای که از نظر فراوانی غارهای ماهیدشت، مرطویله و بی‌بنه، پرجمعیت‌ترین غارها و فراوانترین گونه‌هاMiniopterus pallidus ، Myotis blythii و Rhinopoma microphyllum می‌باشند. کمترین تعداد مشاهده ‌شده، مربوط به خفاش ‌Rhinolophus hipposideros است.   از لحاظ پراکنش خفاش Miniopterus pallidus و Rhinolophus euryale هر کدام، باحضور در 7 غار بیشترین پراکنش و کمترین پراکنش، مربوط به خفاش‌های Rhinolophus hipposideros، Rhinolophus blasii و Pipistrellus pipistrellus   می‌باشد که تنها در یک غار مشاهده گردیدند.

   چکیده هدف: هدف از این مطالعه بررسی فون و پراکنش سوسماران شمال استان همدان از طریق اندازه‌گیری صفت‌های مورفولوژیکی، متریک و مریستیک به‌وسیله‌ی کلیدهای شناسایی معتبر می‌باشد که ماحصل آن شناسایی و بررسی گونه‌های موجود در این منطقه به همراه نقشه‌ی پراکنش نمونه‌ها می‌باشد. روش‌شناسی پژوهش: در ابتدا مطالعات آغازین در مورد منطقه‌ی شمال استان همدان و فون احتمالی سوسماران آن به طور وسیعی انجام گردید، و اطلاعات و نقشه‌های موردنیاز جهت انجام این کار تهیه شد. طی سفرهای متعدد به منطقه‌ی موردمطالعه، در فاصله‌ی فروردین 1402 تا مرداد 1403 تعداد 120 نمونه سوسمار از 10 ایستگاه مختلف نمونه‌برداری شد. بعد از گرفتن نمونه ابتدا از آن عکس گرفته شد و موقعیت زیستگاه جانور، تاریخ و زمان جمع‌آوری نمونه، درجه‌ی حرارت محیط، و شرایط جوی دیگر مانند باد در دفترچه‌ی یادداشت ثبت شد. برای شناسایی سوسماران از کلید شناسایی خزندگان ایران استفاده شد سپس بعد از بررسی‌های مریستیک و متریک، نمونه در محل آزاد شد. همچنین به کمک این صفات و بر پایه‌ی کلیدهای شناسایی قابل اعتبار ابتدا خانواده‌ها مشخص، سپس جنس و گونه‌ی نمونه‌ها شناسایی گردید. یافته‌ها: در این پژوهش برای اولین‌بار گونه‌های Laudakia caucasia و Trapelus lessonae: Rastegar- pouyani, 2000 و Eremias montanus و Trapelus agilis: Anderson, 1999   در استان همدان معرفی شدند. گونه‌های Trapelus lessonae: Rastegar- pouyani, 2000 و Eremias montanus Laudakia, caucasaia و Trapelus agilis: Anderson, 1999 و Lacerta media و Ophisops elegans و Ablepharus bivvitatus از شهرستان رزن و از شهر کبودرآهنگ، Laudakia caucasia و Trapelus lessonae و   Trapelus agilis و Ophisops elegans شناسایی شد همچنین گونه‌های Eremis persica   blanford,1875 و Eremias velox در شهرستان فامنین گزارش شدند. همچنین گونه‌ی Cyrtopodion scabrum در هر سه شهرستان مورد مشاهده قرار گرفت. نتیجه‌گیری: از خانواده‌ی Agamidae جنس Laudakia گونه‌ی L.caucasia ، جنس Trapelus گونه‌ی T.lessonae و T.agilis ، از خانواده‌ی Lacertidae جنس Eremias گونه‌ی E.montanus و E.velox و E.persica , Blanford ، جنس Lacerta گونه L.media ، جنس Ophisops گونه‌ی O.elegans ، از خانواده‌ی Scincidae جنس Ablepharus گونه‌ی A.bivvitstus   و از خانواده‌ی Gekkonidae جنس Cyrtopodion گونه‌ی C.scabrum مشاهده گردید. کلیدواژه‌ها: خزندگان، سوسمار، فون، شمال همدان، رزن

امپاگلیفلوزین(EMP)، از مهمترین داروهای ضد دیابت مهارکننده انتخابی ناقل سدیم-گلوکز-2 (SGLT2) می‌باشد که دفع کلیوی گلوکز را افزایش داده و قند خون را کاهش می‌دهد. این دارو علاوه بر درمان دیابت دارای اثرات مفید دیگری نیز می‌باشد. این مطالعه باهدف بررسی اثر داروی امپاگلیفلوزین بر عوارض جانبی داروی دوکسوروبیسین بر عملکرد و ساختار بافتی بیضه موش صحرایی انجام گرفت. بدین منظور تعداد 28 سر موش سوری نر بالغ از نژادNMRI تهیه و به 4 گروه 7 تایی به شرح زیر تقسیم شدند. گروه شاهد: با جیره غذایی معمول و بدون دریافت هیچ گونه دارویی، با دیگر گروه¬ها نگهداری شدند. گروه دوکسوروبیسین: به حیوانات این گروه در 5 نوبت در روزهای 1، 7، 14، 21 و 28 داروی دوکسوروبیسین به میزان mg/ kg2 به روش داخل صفاقی تزریق شد.گروه دوکسوروبیسین+ امپاگلیفلوزین: به حیوانات این گروه در 5 نوبت داروی دوکسوروبیسین به میزان و روش فوق تزریق گردید و همزمان روزانه داروی امپاگلیفلوزین به میزان mg/ kg10 به روش داخل صفاقی به مدت 28 روز تزریق گردید. گروه امپاگلیفلوزین: به حیوانات این گروه داروی امپاگلیفلوزین، به میزان و روش فوق، تجویز شد. پس از پایان دوره آزمایش، هر کدام از حیوانات را با استفاده از داروی کتامین و زایلازین بی‌هوش کرده و خون‌گیری از قلب صورت گرفت. لوله¬های آزمایش حاوی لخته خون سانتریفیوژ شدند و نمونه‌های سرم به منظور اندازه‌گیری هورمون جنسی تستوسترون و فاکتورهای مربوط به استرس اکسیداتیو (MDA، TAC) به آزمایشگاه مربوطه منتقل شدند. همچنین موش‌های بیهوش شده، بدون احساس درد آسان‌کشی شده و بلافاصله نمونه بیضه سمت راست آنها جدا و در فرمالین 10 درصد جهت تثبیت بافتی قرار داده شد و سپس برای تهیه لام بافتی به آزمایشگاه بافت‌شناسی منتقل گردید.نتایج بیوشیمیایی نشان داد که در گروه دوکسوروبیسین میزان هورمون تستوسترون و ظرفیت تام آنتی‌اکسیدانتی نسبت به گروه شاهد کاهش و میزان MDA افزایش یافت. همچنین در گروه دوکسوروبیسین درصد اسپرم‌های غیرمتحرک و یا دارای حرکت غیرپیش‌رونده و همچنین دارای ناهنجاری در سر، گردن و دم نسبت به گروه شاهد افزایش یافت و درصد اسپرم‌های متحرک، دارای حرکت پیش‌رونده و طبیعی کاهش یافت. علاوه بر این، تعداد سلول‌های جنسی زایا و قطر لوله اسپرم‌ساز و ضخامت بافت پوششی زایای آن در گروه دوکسوروبیسین نسبت به گروه شاهد، کاهش یافت. در مشاهدات بافت‌شناسی نیز به هم ریختگی و عدم انسجام ونظم بافتی در آرایش لوله‌های سمینی‌فروس، تحلیل کامل و یا موضعی بافت مطبق پوششی زایای لوله‌های اسپرم‌ساز و عدم تشکیل و تشخیص سلول‌های مختلف جنسی و همچنین خالی بودن نسبی فضای لومن لوله‌ها از اسپرماتیدها در ساختار بافتی بیضه موش‌های گروه دوکسوروبیسین مشاهده گردید. اما درمان با امپاگلیفلوزین توانست همه تغییرات نامطلوب ایجاد شده فوق را بهبود ببخشد. از این رو اینگونه به نظر می‌رسد که می‌توان از داروی امپاگلیفلوزین در جهت کاهش و یا درمان کلی عوارض جانبی نامطلوب داروی دوکسوروبیسین در بیماران تحت شیمی درمانی استفاده کرد

   دوکسوروبیسین Doxorubicin (Dox) یکی از داروهای رایج در درمان سرطان است که موجب آپوپتوز سلول­های سرطانی می­شود. از طرفی این دارو علاوه بر سلول­های سرطانی بر دیگر اندام­های بدن نیز اثر گذاشته و سبب ایجاد سمیت   در آن­ها می­شود، از جمله اندامهایی که تحت­تاثیر این دارو قرار می­گیرد دستگاه تولیدمثلی است که می­تواند سبب ناباروری بیمار گردد. از دیگر عوارض آن می­توان، ایجاد مقاومت به انسولین و افزایش میزان گلوکز خون را نام برد. امپاگلیفلوزین   Empagliflozin (Empa) یکی از داروهای مرسوم در دیابت شیرین نوع II که با مهار ناقلین سدیم گلوکز2 Sodium/glucose cotra  orter 2 (SGLT2) سبب جلوگیری از بازجذب گلوکز از ادرار می­شود. علاوه بر خاصیت آنتی­دیابتی دارای خواص آنتی­اکسیدانی و ضدالتهابی نیز می­باشد که موجب کاهش وزن، کاهش فشارخون و امراض قلبی می­شود. در این مطالعه به بررسی تاثیر امپاگلیفلوزین بر سمیت ایجاد شده   از مصرف دوکسوروبیسن در تخمدان پرداخته شده است. بدین منظور 24 سر موش ماده سوری نژاد NMRI با سن شش هفته   به صورت تصادفی در 4 گروه 6 تایی قرار داده شد که به مدت 28 روز و در شرایط استاندارد نگه داری شدند. در گروه Dox در روز اول به صورت تک تزریق به هر کدام mg/kg 10 داروی Dox به صورت داخل صفاقی تزریق شد، در گروه Dox+Empaعلاوه بر تزریق تک تزریق Dox به میزان mg/kg10 در روز اول؛ به صورت روزانه تا انتهای دوره mg/kg10 داروی Empaتزریق شد، در گروه سوم یا Empa نیز به صورت روزانه mg/kg10 تا انتهای دوره تزریق شد و به گروه چهارم یا کنترل نیزسرم فیزیولوژیک نمکی تزریق شد. در طول دوره تیمار وزن موش ها به صورت هفتگی ثبت شد. پس از اتمام دوره و با تزریق داروی بیهوشی به موش­ها نمونه­های خون از قلب جمع­آوری شد و نمونه­های تخمدانی نیز برای انجام مطالعات بافت­شناسی   جمع­آوری شدند و پس از انجام پاساژ بافتی تعداد انواع فولیکول­ها شمارش و ثبت شد. علاوه بر آن با جدا کردن سرم نمونه­های خونی، پارامترهایی از جمله میزان گلوکز خون، هورمون­های استرادیول و پروژسترون، ظرفیت تام آنتی اکسیدانی و پراکسیداسیون لیپیدی مورد سنجش و اندازه­گیری واقع شد. نتایج نشان داد که دوکسوروبیسین در گروه Dox به صورت معناداری سبب کاهش تعداد انواع فولیکول­های تخمدان، میزان هورمون­های استرادیول و پروژسترون، میزان وزن، و ظرفیت تام آنتی­اکسیدانی در مقایسه با دیگر گروه­ها شد (P?0.05). همچنین دوکسوروبیسین سبب افزایش معنادار   پراکسیداسیون لیپیدی نیز شد(P?0.05). از طرفی Empa با توجه به خاصیت آنتی اکسیدانی در گروه Dox+Empa سبب بهبود نسبی شد و میزان هورمون­های استرادیول و پروژسترون، میزان ظرفیت تام آنتی­اکسیدانی وتعداد انواع فولیکول­ها   در مقایسه با گروه Dox افزایش معناداری را نشان داد(P?0.05)؛ همچنین میزان پراکسیداسیون لیپیدی نیز دچار کاهش قابل توجهی شد (P?0.05). گروه های کنترل و Empa   به غیر از میزان وزن و قند خون تفاوت آشکاری با یکدیگر نشان ندادند. نتایج نشان می­دهد که   Empa با دارا بودن خواص آنتی آکسیدانی   اثرات مثبتی بر کاهش سمیت ایجاد شده ناشی از مصرف Dox در تخمدان­ها دارد و می­تواند از تخمدان ها در مقابل اثرات مضر Dox حفاظت کند. کلمات کلیدی: آنتی اکسیدانی،

سولفونامیدها و مشتقات آنها مهارکننده‌های کلاسیک کربنیک‌انیدرازها (CAIs) هستند که در حال حاضر در محیط‌های بالینی استفاده می‌شوند. پژوهش‌های زیادی در مورد افزایش کارایی مشتقات سولفونامیدی به عنوان مهارکننده‌های قوی کربنیک‌انیدراز متمرکز است. با این وجود، ترکیبات سولفونامیدی متعددی مهار غیر اختصاصی همه ایزوفرم‌های کربنیک‌انیدراز را نشان می‌دهند که منجر به کاهش اثربخشی دارو و بروز عوارض جانبی نامطلوب به دلیل مهار غیر هدفمند می‌شود. در نتیجه، مهارکننده‌های غیرکلاسیک کربنیک‌انیدراز، مانند مهارکننده‌های حاوی گروه‌های کربوکسیلیک اسید، برای هدف قرار دادن انتخابی ایزوآنزیم‌های خاص و به حداقل رساندن اثرات نامطلوب استفاده شده‌اند. در این مطالعه، ما تعامل بین مشتقات سولفونامید/کربوکسیلیک اسید به عنوان بازدارنده‌های غیرکلاسیک جدید و hCA II را با استفاده از روش‌های مختلف طیف‌سنجی و داکینگ بررسی کردیم. داده‌های سینتیکی نشان می‌دهند که ترکیبات 1 و 2 قدرت بازدارندگی تقریبا مشابهی در برابر hCA II دارند و به طور موثری فعالیت استرازی آن را از طریق یک مکانیسم غیررقابتی با Ki   در محدوده مقادیر کم میکرومولار مهار می‌کنند. اندازه‌گیری‌های فلورسانس نشان داد که ترکیبات سنتز شده، فلورسانس ذاتی hCA II را از طریق یک فرآیند خاموش کردن استاتیک، با یک محل اتصال واحد برای هر ترکیب در ساختار hCA II   سرکوب می‌کنند. تجزیه و تحلیل ترمودینامیکی اهمیت پیوندهای هیدروژنی و برهمکنش‌های واندروالس را در اتصال این ترکیبات به hCA II برجسته می‌کند. نتایج Docking نشان داد که هر دو ترکیب 1 و ترکیب 2 به طور موثر ورودی جایگاه فعال hCA II را مسدود می‌کنند، بدون اینکه تفاوت قابل توجهی در اتصال ترکیبات وجود داشته باشد. در حالی که ترکیبات 1 و 2 قدرت بازدارندگی کربنیک‌انیدراز را کمتر از ترکیبات سولفونامید نشان می‌دهند، این مطالعه بینش‌های ارزشمندی ارائه می‌دهد که می‌تواند راه را برای توسعه یک داربست امیدوارکننده برای طراحی مهارکننده‌های جدید کربنیک‌انیدراز هموار کند.   

  زمینه و هدف: یکی از ابعاد بسیار مهم در زندگی موجودات زنده چگونگی تولید مثل آنهاست. مطالع? تولید مثل در جانوران، راهکاری اساسی برای زیست شناسان است تا به سوالهای زیادی در رابطه با زیست شناسی جانوران مختلف پاسخ دهند. قورباغه سبز لوانت با نام علمی Pelophylax bedriagae (Camerano, 1882) از خانواده Ranidae یکی از آنها است، لذا این تحقیق با هدف بررسی سیکل تولید مثلی قورباغه سبز لوانت Pelophylax bedriagae ماده در منطقه میانراهان، در شهرستان صحنه استان کرمانشاه انجام شده است. مواد و روشها: در این تحقیق پس از کسب مجوزهای مربوطه، نمونه ها در فصول مختلف سال (اوایل بهار و اوایل پاییز) از زیستگاههای طبیعی آنها در منطقه دینور صید شدند. پس از ثبت زمان و مکان نمونه برداری، اطلاعات مربوط به شرایط توپوگرافیک تعیین شد. نمونهها پس از تشریح با کنار زدن اندامهای احشایی شکل، رنگ، اندازه و موقعیت قرار گیری بخشهای مختلف دستگاه تناسلی و ادراری در بدن مشخص و تصویر برداری شدند. سپس به فرمالین 10% منتقل شدند و مطالعات هیستوپاتولوژی انجام شد. نتایج: درفصل غیرتولیدمثل جنسی(اوایل بهار) ، تخمدان غیرفعال، متراکم و جمع شده اما در فصل تولید مثل جنسی ( اوایل پاییز) تغییرات زیادی صورت گرفته، سلولها همگی آماده فعالیت و سلولهای مژک دار کاملا فعال هستند و جهت جابه جا کردن تخمک در سطح تخمدان مشهود است. درفصل جفت گیری تخمکهای بالغ فراوانی در سطح تخمدان مشاهده شد درصورتی که تخمکها در فصل غیرتولید مثلی بالغ نیستند. سلولهای چربی در فصل جفت گیری دارای ذخایر فراوان چربی هستند ولی در فصل غیر تولید مثلی این سلولها متراکم و بر روی هم به صورت انباشته مشاهده میشوند و حاوی چربی کمتری نسبت به فصل تولید مثل هستند. بحث و نتیجه گیری: بررسی سیکل تولید مثلی Pelophylax bedriagae (Camerano, 1882) در فصول مختلف سال وشرایط متفاوت آب وهوا نشان داد که این سیکل تحت تاثیر آب و هوا و شرایط فصلی است. توجه به اطلاعات به دست آمده از گونه به مطالعات زیست شناسی کمک می کند.

چکیدهجنس Gammarus Fabricius, 1775 از شاخص ترین و متنوع ترین خانواده های راسته دوجورپایان بوده و متعلق به خانواده Gammaridae  می باشد. اعضای این گروه در آب‌هایی تا عمق دو متر که از نظر اکسیژن و آهک فقیر نباشند، زندگی می‌کنند. زیستگاه آنها بسیار گسترده است و به‌ طور معمول در آب و هوای سرد یافت می‌شوند. دراین پژوهش هدف اصلی جمع بندی و بررسی گونه های جنس Gammarus در ایران و بررسی ویژگی های ریختی و تشخیصی آنها  می باشد. مطالعات اولیه در مورد Gammarus آب شیرین در ایران توسط Karaman انجام گرفت و زیر گونه ی G. pulex persicus از شمال غرب ایران کشف شد. بعدهاLoeffler  در 1956،  Mateus و Mateusدر 1990 با معرفی گونه‌های جدید G. miae ،G. plumipes ، G. protecus ، G. pretzmanni ،G. paricrenatus ، G. anodan، G. parthicus ،  G. crinicaudatus و  G. lobifeسهمی از دانش گونه‌های Gammarus آب‌های شیرین ایران را به خود اختصاص دادند. بعدها سه گونه اول توسط محققین رد شد. در ادامه گونه‌های جدیدG. baloutchi، G. lordeganensis  و G. bakhteyaricus از منطقه زاگرس مرکزی، گونه‌هایG. zagrosensis ،G. sepidannus ، G. shirazinus  و G. loeffleri از زاگرس جنوبی و گونه‌هایG. sirvannus ، G. hegmatanensis و G. ilamensis از زاگرس غربی توصیف شد. محدوده توزیع بیشتر این گونه‌ها معمولاً به چندین منطقه محدود در مناطق کوهستانی محدود می‌شود، بنابراین می‌توان آن‌ها را به عنوان گونه های بومی ایران در نظر گرفت. علاوه بر آن سه ثبت جدید از این جنس نیز گزارش شده است که عبارتند از:  G. lacustris که در سراسر هولوآرکتیک پراکنده است، با تنها چند جمعیت در ایران،  G. komareki  که در شبه‌جزیره بالکان و آسیای صغیر پراکنده است، در ایران از سراسر منطقه البرز گزارش شده است. گونه G. pseudosyriacus که در آسیای صغیر پراکنده است، در ایران در سراسر منطقه زاگرس یافت شده است. بنابراین تا به امروز 19 گونه از جنس Gammarus  در ایران شناسایی شده است. در این تحقیق داده های توزیع، ویژگی های توصیفی و تشخیصی برای هر گونه ارایه شد و سپس صفات مهم تشخیصی گونه ها در جدولی در قسمت بحث آورده شد و کلید شناسایی همه گونه ها آورده شد.  واژه‌های کلیدی: دوجورپایان، آب شیرین، گونه های Gammarus، ایران. 

   مطالعه خزندگان در ایران به دلیل فراوانی و تنوع گونه ها مورد توجه متخصصان بوده است؛ گرچه این مطالعات تمام مناطق ایران را به طور کامل پوشش نداده است. با شناخت صحیح گونه­های موجود در یک منطقه ­و ارتباطات بین گونه­ای و فراگونه­ای می­توان   بخشی از آمادگی لازم جهت برخورد با آسیب­های محیط زیستی را کسب کرد و از منابع مختلف به شیوه مطلوب­تری بهره ­برداری کرد؛ لذا هدف این تحقیق مطالعه فون خزندگان شهرستان های جنوب استان ایلام است. در این تحقیق نمونه برداری از خزندگان در چند ایستگاه در جنوب استان ایلام در فصل بهار و تابستان   1400و1401 انجام گرفت. فاکتور های مورد پژوهش شامل ویژگی های ظاهری، زیستگاه، رفتار و روزفعال یا شب فعال بودن گونه ها و نیز روش جمع آوری بود. پژوهش های میدانی ما به شناسایی 21گونه خزنده شامل 11گونه سوسمار Laudakia nupta ، Trapelus lessonae، Eublepharis angramainyu، Hemidactylus persicus، Ophisops elegans، Saara loricata، Trachylepis aurata، Varanus griseus، Cyrtopodion scabrum،Asaccus Elisae، 9گونه مار Pseudocerastes urarachnoides ، Platyceps rhodorachis ، Macrovipera lebetina، Eryx jaculus ، Spalerosophis diadema ، Platyceps najadom، Natrix tessellata ،Dolichophis jugularis و Eirenis coronelloides 1 گونه لاک پشت Mauremys caspicaدر مناطق مورد مطالعه انجامید. باتوجه به تحقیقات صورت گرفته در این مطالعه به نظر می رسد منطقه مورد مطالعه از نظر فون   خزندگان بسیار غنی بوده و احتمال می رود گونه های دیگری غیر از گونه های شناسایی شده در آن وجود داشته باشد که تاکنون شناسایی نگردیده اند.

   پیشرفت روز افزون دانش در زمینه سرطان ،باعث افزایش میزان بقای زندگی در بیماران مبتلا به سرطان در طی دهه های گذشته شده است.در این راه داروهای متفاوتی برای این درمان ها پیشنهاد شده که تقریبا مکانیسم عمل یکسانی دارند.با توجه به کاربرد این داروها،عدم باروری ناشی از عملکرد این داروها که جزو عوارض جانبی این داروها محسوب می شود، در این بیماران نگرانی های زیادی را در پی داشته است،که تحقیق در این باره در چند سال اخیر شایسته توجه قرار گرفته است،چرا که افرادی که با این داروها تحت درمان قرار میگیرند، قدرت و توان باروری خود را در بسیاری از موارد از دست می دهند و این داروها نگرانی های زیادی درباره ادامه نسل این افراد را پی داشته است.در این تحقیق توجه به این مورد بر اساس تحقیقاتی که پیش از این انجام شده است، مورد مرور و بررسی قرار میگیرد و مروری بر مکانیسم عمل و چگونگی عملکرد و ساختار شیمیایی این داروها بر ویژگیهای بافتی ،سلولی و ملکولی دستگاه تناسلی در انسان و سایر پستانداران انجام میشود.

  غرب ایران خصوصا استان های ایلام و لرستان به طور خاص

   نانوذرات اکسید روی توجه عمیقی را به دلیل ویژگی­های منحصر به فردی مثل   نسبت سطح به حجم بالا،   انرژی پیوند اکسایتونی بالا، توانایی جذب نوری بالا و فیلترینگ نوری به خود جلب نموده است. نانوذرات اکسید روی دارای کاربردهای زیست پزشکی و دارویی مختلفی مانند تحویل دارو، استفاده در حسگرهای زیستی، خواص ضد سرطان، خواص ضد دیابت، فعالیت ضد میکروبی و تصویربرداری از سلول­ها هستند. علاوه بر این، از این نانوذرات به دلیل جذب امواج نوری در مواد آرایشی و بهداشتی بویژه درکرم­های سوختگی و ضد آفتاب استفاده می­شود. سنتز سبز نانوذرات به عنوان روشی جایگزین، پاک، سریع، مطمئن و به صرفه به جای روش‌های فیزیکی و شیمیایی رایج پیشنهاد شده است. در این پژوهش، جداسازی و شناسایی سویه‌های مخمری آب­زی با قابلیت سنتز نانوذرات اکسید روی مورد مطالعه قرار گرفت. براساس تکنیک کشت غنی سازی سویه مخمری NS02 که بالاترین مقاومت (25/5 میلی مولار) نسبت به نمک استات روی را دارا بود به عنوان سویه­ی برتر جهت آزمایشات سنتز زیستی نانواکسید روی تحت استراتژی سلول در حال استراحت و عصاره­ی عاری از سلول برگزیده شد. ارزیابی اولیه سنتز نانوذرات اکسید روی با مشاهدات چشمی و مطالعه طیف جذبی مرئی-فرابنفش (UV-Visible) انجام شد. شکل، اندازه و ترکیب عنصری نانوذرات اکسید روی سنتز شده توسط میکروسکوپ الکترونی روبشی مجهز به پرتوایکس پاشند? انرژی (SEM/EDX) تعیین شد. آنالیز پراش اشعه ایکس (XRD) با هدف مطالعه ساختار بلوری نانوذرات اکسید روی استفاده شد. فعالیت ضد میکروبی نانوذرات اکسید روی در برابر سویه­های باکتری بیماری‌زای جدا شده از نمونه­های کلینکی به روش انتشار از چاهک بر سطح آگار انجام شد. شناسایی سویه­ی مخمری براساس ویژگی­های ریخت شناسی، بیوشیمیایی و تعیین توالی نوکلئوتیدی ITS1-5.8S-ITS2 انجام شد. در این پژوهش برای نخستین بار توانمندی سویه­ی مخمر بومی آب­زی Rhodotorula pacifica strain NS02 در سنتز برون سلولی نانوذرات اکسید روی با میانگین اندازه ی 9/51 نانومتر تحت استراتژی سلول در حال استراحت و   6/42 نانومتر تحت استراتژی عصاره­ی عاری از سلول گزارش شد. با توجه به کوچک بودن اندازه­ی نانوذرات سنتزی و توزیع یکنواخت مناسب شاهد تاثیر مهاری مطلوب علیه جدایه­های باکتریایی کلینیکی تست شده بودیم. براساس نتایج بدست آمده، بیشترین اثر بازدارندگی نانوذرات مذکور بر علیه Klebsiella pneumoniae و کمترین میزان مهارکنندگی مربوط به Streptococcus pyogenes است. در مجموع براساس نتایج بدست آمده، اثرات مهارکنندگی نانوذرات اکسید روی سنتز شده توسط عصاره­ی عاری از سلول در مقایسه با سلول در حال استراحت بالاتر است.

در این پژوهش، از خانواده‌های، Agamidae، Lacertidae، Scincidae، Geckonidae، گونه‌های Laudakia nupta،Lacerta media، Hermites auratua، Cyrtopodion scabrum، جهت بررسی مورفولوژی و هیستولوژی پوست و ضمائم آن، انتخاب شد، نمونه‌ها از موزه‌ی جانور‌شناسی دانشگاه رازی تهیه شدند، سپس نمونه‌ها تشریح و برش‌هایی از بافت پوست در سطح   پشتی و شکمی و منافذ ‌رانی و منافذ ‌پیش مخرجی آن‌ها جدا شده و پس از انجام مراحل پاساژ بافتی، اسلاید‌های تهیه شده رنگ‌آمیزی شدند و در زیر میکروسکوپ نوری مورد مطالعه قرار گرفتند، یافته‌های حاصل از مشاهدات میکروسکوپی ساختار پوست گونه‌های مورد بررسی، نشان داد که تمامی گونه‌ها از سطح به عمق دارای لایه‌ی شاخی (لایه کراتینوسیت)، لایه اپیدرم، لایه درم و لایه هیپودرم هستند که ضخامت لایه اپیدرم در Laudakia nupta از   Lacerta media، Cyrtopodion scabrum و Hermites aurata بیشتر است، ضخامت لایه درم در Lacerta media و Hermites aurata از ضخامت درم در L. nupta و C. scabrum بیشتر است، اما لایه درم در C. scabrum توسعه یافته تر است و دارای سلول‌های چربی بیشتری می‌باشد، لایه هیپودرم در منافذ رانی L. media   و منافذ‌پیش‌مخرجی و سطح پشتی C. scabrum توسعه یافته و دارای سلول‌های چربی فراوان هستند، در سطح پشتی H. auratua   برخلاف سه گونه‌ی دیگر، رنگدانه ملانین درون هیپودرم قرار دارد و در سطح شکمی در لایه هیپودرم صفحات غضروفی و بافت عضلانی و بافت اسکلتی قرار دارد. به‌طورکلی می‌توان نتیجه گرفت که ضخامت لایه‌های مختلف پوست با محیط زندگی سوسمار مرتبط می‌باشد، به‌این صورت که داشتن اپیدرم ضخیم (L. nupta) می‌تواند به محیط زندگی سخت و خشک و داشتن اپیدرم نازک و درم ضخیم L. media) و H. auratua) به محیط معتدل و کوهپایه‌ای مربوط ‌شود. تعداد فراوان سلول‌های چربی (C. scabrum) در برخی گونه‌ها عاملی برای عایق کردن بدن و منبع انرژی می‌باشد.  

نرخ نابودی تنوع زیستی به دلیل تسلط روزافزون انسان بر اکوسیستم‌های طبیعی روندی رو به رشد دارد و این واقعیت زمانی نگران‌کننده می‌شود که تخریب‌های ناشی از فعالیت‌های انسانی در حال پیشی گرفتن از تلاش‌های موجود در راه حفاظت از تنوع زیستی است. خفاش‌ها به‌عنوان پستانداران پرنده، دومین راسته بزرگ بعد از جوندگان می‌باشند. این گروه به‌ خاطر داشتن قدرت پرواز و پژواک جایابی دارای تنوع گسترده‌ای می‌باشند. استفاده از مدل های مطلوبیت زیستگاه   و همچنین شناسایی مسیرهای اتصال لکه های زیستگاهی یا   مناطق حفاظت شده پوشش دهنده گستره توزیع به یک رویکرد قابل اتکا تبدیل شده و در صورتی که با داده های میدانی همراه شود می تواند نتایج مهم و قابل اعتماد را ایجاد کند که به عنوان ابزار مورد استفاده مدیران قرار گیرد. این مطالعه با هدف بررسی توزیع و همچنین شناسایی مسیرهای اتصال لکه های زیستگاهی خفاش دم موشی (Rhinopoma microphyllum) در کشور ایران انجام گرفت. 11 متغیر زیستگاهی شامل متغیرهای اقلیمی، توپوگرافی، گیاهی و منابع آب در کنار نقاط حضور گونه به جهت مدلسازی مورد استفاده قرار گرفتند. مدلسازی با استفاده از الگوریتم آنتروپی بیشینه در محیط نرم افزار MaxEnt انجام گرفت اعتبار سنجی مدل و اهمیت متغیرها در مدل نیز به ترتیب توسط مساحت سطح زیر منحنی(AUC) و تحلیل جک نایف محاسبه شد. به منظور انتخاب صحیح   نقاط پس زمینه ایجاد شده توسط مدل، از تابع تراکم کرنل تا شعاع 50 کیلومتری نقاط حضور استفاده شد و فایل رستری بایاس برای نفوذ در انتخاب نقاط پس زمینه استفاده گردید. به منظور استفاده از حداکثری از تمام نقاط حضور گونه ، مدل با 10 تکرار به روش اعتبار سنجی متقاطع انجام گرفت و نقشه میانگین 10 اجرا به عنوان نقشه نهایی ارائه گردید. شناسایی مسیرهای اتصال با استفاده از   روش تئوری مدار الکتریکی به روش اتصال All-To-One در نرم افزار Circuitscape مدلسازی و تحلیل مسیرهای اتصال با استفاده از متریک های خروجی این نرم افزار انجام گرفت. نقشه هزینه با استفاده از معکوس‌سازی نقشه مطلوبیت زیستگاه تهیه گردید تا زیستگاه های مطلوب گونه کمترین هزینه جابه جایی و زیستگاه های غیر مطلوب بیشتری هزینه را برای جابه جایی گونه در گستره مطالعه داشته باشند. بلوک‌های اتصال که همان لکه‌های زیستگاهی هستند نیز با استفاده از اعمال حد آستانه (true skill statistic) بر روی نقشه احتمال مطلوبیت شناسایی شدند. بر اساس نتایج مدل در میانگین اجرای های موفق بوده (90/0) و در تمام حد آستانه ها با مدل تصادفی تفاوت دارد (001/0Pvalue<). بر اساس تحلیل جک نایف متغیرهای مربوط به پوشش گیاهی سپس متغیرهای اقلیمی و در نهایت متغیرهای توپوگرافی بر روی توزیع گونه اثر داشته اند. تعداد 30 لکه زیستگاهی شناسایی گردید که مساحت آنها از 04/ 221 کیلومتر مربع به عنوان کوچکترین لکه تا 78/219416 کیلومتر مربع به عنوان بزرگترین لکه متغیر است و در مجموع 9/15 درصد از مساحت کشور را در بر گرفته اند. در مجموع طول کل دالان‌ها 32/8338 کیلومتر محاسبه شد و اکثر مسیرهای ارتباطی در این مطالعه از مناطقی باز و با ارتفاع کم عبور می‌کردند و تقریبا هیچ مسیر ارتباطی برای اتصال لکه های زیستگاهی از بخش های بیابانی عبور نکرد. نتایج   نشان داد که گستره انتشار گونه از وسعت مناسبی برخوردار است و بهترین مسیر اتصال لکه های زیستگاهی گونه در محدوده انتشار آن در بخش های جنوب غربی به سمت غرب کشور قرار دارد. بنا به نتایج این مطالعه پیاده سازی و تلفیق مدل‌های مطلوبیت زیستگاه و طراحی مسیرهای اتصال بین لکه های زیستگاهی می تواند در راستای حفاظت از زیستگاه و شناسایی مسیرهای جابه جایی مفید واقع شود.   

گردید.  

جکوی سنگی تیغه‌دار (Cyrtopodion scabrum Heyden 1827) سوسماری است است که به طور وسیع در جنوب غربی قار? آسیا و شمال آفریقا پراکندگی دارد. در ایران این گونه به وفور در بیشتر نقاط کشور وجود دارد و معمولاً به عنوان مارمولک خانگی شناخته می‌شود. در این تحقیق تعداد 58 نمونه جکوی سنگی تیغه‌دار از خرداد 1396 لغایت شهریور 1397 از ایستگاه‌های مختلف ایران با دست جمع‌آوری گردید. پس از تهیه عکس، نمونه‌ها در الکل 75 درصد تثبیت و با استفاده ازمنابع معتبر شناسایی شدند. تعداد 10 صفت مورفومتریک و مریستیک از کلیه نمونه‌ها اندازه‌گیری شد. جنسیت نمونه‌های بالغ با مشاهده منافذ پیش‌مخرجی در نرها و عدم وجود آن در ماده‌ها تعیین گردید. به منظور بررسی دوشکلی جنسی آنالیز مستقل T-test و برای بررسی تفاوت بین جمعیت‌های مختلف از آنالیز مولفه‌های اصلی PCA استفاده شد، تمامی آنالیزها در نرم افزار    v.16 انجام شد. از سوی دیگر، مقایسه جمجمه گونه‌های C. scabrum و C. caspium انجام شد. نتایج نشان می‌دهد که طبق آمار توصیفی در اکثر صفات نرها بزرگتر از ماده‌ها می‌باشند، و آنالیز مستقل T- test نشان می‌دهد که صفت طول دم به طور معنی‌داری در نرها بزرگتر از ماده‌ها می‌باشد. جمعیت‌ها کاملاً همگن می‌باشند. و از نظر مقایسه جمجمه نیز طول جمجمه گونه C. caspium بزرگتر از C. scabrum می‌باشد. واژگان کلیدی: خزندگان، جکونیده، دوشکلی جنسی و جمجمه  

خزندگان اولین گروهی از مهره داران می باشند که توانستند در خشکی هازیست کنند و گسترش یابند بنابراین مطالعه و بررسی خزندگان دارای اهمیت ویژه ای درشناخت فون وتنوع   هرمنطقه می باشد که ارتباط مستقیم با اکوسیستم و جایگاه گونه در جمعیت دارد[1]. باتوجه به جایگاه خزندگان در چرخه اکولوژیکی و تنوع زیستی واقلیم ایران که سبب به وجود آمدن پوشش متنوعی ازخزندگان می شود، در کشور ایران اقلیم های بیابانی، خشک و گرم، گرم و مرطوب، سردوخشک وغیره مثل اقلیم های جنگلی- خزری و کوهستانی وجود دارد. در نتیجه جدایی تولیدمثلی و جدایی جغرافیایی سبب به وجود آمدن گونه های مختلفی از خزندگان در کشور ایران می شود. به طور کلی خزندگان شاخص خوبی برای بررسی الگوهای جغرافیای زیستی وتبار شناختی می باشد. تحرک سطحی آن ها در حد متوسط است و موانعی مثل تنگه های آبی و یا کوهها در مقابل پراکنش آنها سدی تاثیر گذار است[2].بر اساس شواهد بدست آمده خزندگان احتمالا در دوران دونین و کربونیفر(350 میلیون سال پیش) از گروهی از دوزیستان ابتدایی پیچال دندان ها[1] و در طی دوران مزوزوئیک در انواع فراوانی از زیستگاه های خشکی مستقر شده و به صورت اشکال متنوعی انشعاب یافته اند[1] . سوسمارهای جدید، انشعابات سازشی وسیعی را انجام داده و شامل انواع خاک زی، درخت زی ونیمه آبزی می باشند. اکثریت آن ها گوشت خوار، اما تعدادی گیاه خوار نیز وجود دارد. اعضای زیرراسته سوسماران[2] خزندگانی هستند که دارای یک منفذ گیجگاهی در بالای قوس تشکیل شده توسط استخوان های پشت چشمی[3] و صدفی[4] می باشند. کمربند سینه ای و تیغه بین چشمی همیشه وجود دارد.دارای بیش از 3200 گونه در جهان می باشند که در 29تا30 خانواده طبقه بندی شده اند. سوسماران فلات ایران، اقلب زیستگاه های خاص و دائمی را در یک قلمرو نه چندان وسیع که ممکن است تنها به یک ناحیه منحصر به فردو یا چند ناحیه مجزا و از نظر مکانی دور از هم را انتخاب می کنند و در نتیجه شرایط زیستی حاکم   باعث تنوع زیستی و مرفولوژیکی آنها شده است [1]Labyrinthodontia[2]Sauria[3]Postorbital[4]Squamosal

   دومین عامل مرگ و میر در بین زنان در سنین باروری سرطان است. ازروش های رایج درمان سرطان شیمی درمانی است. برخی داروهای رایج شیمی درمانی در دوران بارداری از جفت عبور کرده و باعث بروز ناهنجاری در تکوین برخی اندام ها ازجمله اندام­های تولید مثلی می­گردد. استفاده همزمان آنتی اکسیدان­ها با داروی شیمی درمانی ممکن است؛ اثرات منفی آن را کاهش دهد. در این تحقیق ما اثر عصاره زنجبیل را برتکوین بیضه در زاده­های متولد شده از موش­هایی که در دوران بارداری تحت شیمی درمانی قرار گرفتند را بررسی کردیم. بدین ترتیب موش­های ماده­ی بالغ بعد از جفت گیری و تعیین صفر بارداری به چهار گروه تقسیم شدند. گروه اول: گروه کنترل هیچ گونه دارویی دریافت نکردند، گروه دوم: دریافت سیکلوفسفامید با دوز 10 میلی گرم بر کیلوگرم در روز 11 بارداری، گروه سوم: دریافت زنجبیل با دوز 10میلی گرم بر کیلوگرم در روز های 7 تا 11 بارداری، گروه چهارم: دریافت همزمان زنجبیل و سیکلوفسفامید هر کدام با دوز 10 میلی گرم برکیلوگرم به ترتیب در روزهای 7 تا 11 و روز11 بارداری. 8 هفته پس از تولد زاده­های نر و تشریح آنها، بیضه و دم اپیدیدیم جداسازی شد و جهت بررسی­های هیستومورفولوژی و پارامترهای اسپرمی مورد بررسی قرار گرفت. بررسی­های بافتی نشان داد که سیکلوفسفامید سبب کاهش معناداری در تعداد سلول­های سرتولی، اسپرماتوسیت­ اولیه، اسپرماتید گرد و اسپرماتید طویل شده و در پارامترهای اسپرمی نیز باعث کاهش معناداری در تعداد اسپرم، زنده مانی، درصد تحرک و افزایش ناهنجاری­های مورفولوژی اسپرمی نسبت به گروه کنترل می­شود. استفاده همزمان عصاره زنجبیل همراه با داروی سیکلوفسفامید سبب بهبود پارامترهای بافتی و اسپرمی نسبت به گروه سیکلوفسفامید می­گردد، بنابراین می­توان گفت که استفاده از زنجبیل می­تواند اثرات مخرب ناشی از سیکلوفسفامید را در زاده­های حاصل از موش­های باردار تحت درمان با شیمی درمانی کاهش دهد.

   هدف : تا چندین سال پیش مطالعه خزندگان را چندین ضروری و مهم نمی دانستند و از این حیوانات تعبیر مضر بودنشان اهمیت داشت ولی جامعه علمی بخاطر نقش های گوناگون این جانوران در حیات سایر موجودات زنده و زندگی اجتماعی و اقتصادی انسان در این اواخر، پژوهش درباره خزندگان را از دیدگاه های مختلف به ویژه پراکندگی جغرافیایی مورد توجه قرار داده است. با توجه به اینکه بجز مطالعات مورفولوژیکی تاکنون مطالعه ای روی بافت شناسی وچرخه ی تولید مثلی اسکینک مارچشم آسیایی Ablepharus pannonicus   انجام نشده است در این مطالعه به این جنبه از زیست شناسی این گونه پرداخته شود. روش شناسی پژوهش : در این پژوهش نمونه ها از طبیعت اطراف   روستای سرخه واقع در غرب استان کرمانشاه جمع آوری شدند . سپس نمونه ها به آزمایشگاه دانشگاه رازی منتقل شده و پس از بررسی های اولیه و ثبت مشخصات مورفولوژیکی ، تشریح شدند . آنگاه دستگاه تولیدمثلی آنها از بدن جدا شده و پس از انجام مراحل پاساژ بافتی برش زده شد . در پایان برش ها رنگ آمیزی شدند و در زیر میکروسکوپ نوری مورد مطالعه قرار گرفتند . یافته ها : جنس نر دارای دو عدد بیضه است که بیضه ی راست در موقعیتی بالاتر از بیضه ی چپ ، درون حفره ی شکمی جای گرفته است. هر کدام از بیضه ها توسط تعدادی مجرای وابران به یک اپیدیدیم پر پیچ و خم متصل می شوند . در ادامه ی اپیدیدیم ، لوله ی دفران قرار دارد که آن نیز به کلوآک منتهی می شود. لومن هریک از لوله هاسمینی فروس بیضه   و اپییدیم در فصل بهار و تابستان دارای مقداری فراوانی اسپرم آزاد می باشد اما در فصل پاییز تقریبا اسپرم آزادی دیده نمی شود و بیشتر می توان اسپرماتید های در حال تکوین را مشاهده نمود . در فصول بهار و تابستان در نتیجه ی فعالیت بیضه ها و افزایش اسپرماتوژنز، وزن بیضه ها و قطر لوله های سمینی فروس افزایش می یابد. دستگاه تناسلی ماده از یک جفت تخمدان و لوله اویداکت تشکیل شده است. در بررسی برش های تخمدان در فصل بهار و اوایل تابستان می توان تقریبا همه ی انواع فولیکول های بدوی ، بالغ و آماده ی تخمک گذاری را دید اما در نمونه های فصل پاییز غالبا تخمدان ها عاری از هرگونه فولیکول بالغ می باشند و فولیکول هایشان عمدتا بدوی و یا در مرحله ی پیش زرده ای می باشد. نتیجه گیری : .با توجه به اینکه بیشتر فعالیت جنسی جانور یعنی   فعال شدن غدد جنسی و مجاری متصل به آنها   در اواخر بهار و اوایل تابستان صورت می گیرد به نظر می رسد تولید مثل در این گونه وابستگی زیادی به دمای محیط دارد و جانور همزمان با افزایش دمای محیط و در پی آن   مهیا شدن شدن شرایط جفت یابی ، اقدام به تولید مثل می کند . از این رو نتیجه گرفته می شود که الگوی تولید مثل در این گونه به صورت فصلی بوده و شباهت زیادی به دیگر هم خانواده ای خود یعنی   Mabuya capensis (1994 Flemming)   دارد .

   چکیده هدف: خزندگان جز قدیمی ترین رده از حیات وحش جانوران (مهره داران) خشکی زی هستند. با توجه به اینکه تولید مثل از خصوصیات بنیادین تمام انواع حیات است و یکی از جنبه های مطالعات مورفولوژیکی خزندگان نیز بیولوژی تولید مثل آنهاست، در این تحقیق گونه Hemidactylus persicus از خانواده Gekkonidae به منظور مطالعه آناتومی و بافت شناسی دستگاه تناسلی و فرآیند اسپرماتوژنز و اووژنز انتخاب شد. روش شناسی پژوهش: برای اجرای این مطالعه، سفر های متعددی به یک کوره آجرپزی متروکه در شهرستان قصر شیرین استان کرمانشاه در فصول بهار و تابستان صورت گرفت و نمونه های Hemidactylus persicus جمع آوری و به آزمایشگاه دانشگاه رازی منتقل شدند. پس از بررسی ظاهری نمونه ها، وزن بدن و SVL آنها در هر فصل اندازه گیری شد. سپس نمونه ها تشریح و دستگاه ادراری- تناسلی آنها پس از بررسی به لحاظ آناتومی و موقعیت قرار گیری، از بدن خارج شد. وزن تخمدان و بیضه ها اندازه گیری و اندکس گونادوسوماتیک برای هر جنس محاسبه شد. سپس نمونه ها در بافر فرمالین فیکس شدند و مراحل پاساژ بافتی بر روی نمونه های برش زده انجام شد که شامل آبگیری، شفاف سازی، آغشته سازی و غالب گیری می باشد. سپس لام ها با رنگ آمیزی هماتوکسیلین- ائوزین رنگ آمیزی شدند و لام های آماده شده در زیر میکروسکوپ نوری مورد مطالعه قرار گرفتند. یافته ها: حداکثر وزن غدد تناسلی (تخمدان و بیضه) در گونه Hemidactylus persicus در فصل تابستان مشاهده شد از طرفی میانگین قطر لوله های سمینی فروس و قطر لوله های اپیدیدیم در جنس نر در فصل تابستان بیشتر از فصل بهار می باشد. حداکثر قطر فولیکول های تخمدانی نیز در جنس ماده   در فصل تابستان بیشتر از فصل بهار است. در فصل تابستان اکثر فولیکول های تخمدانی در فاز Vitellogenic و Preovalatory و در فصل بهار در فاز Pre- vitellogenic هستند. همچنین در فصل بهار تخم بزرگی در اوویداکت جانور دیده شد. لومن لوله های سمینی فروس بیضه و اپیدیدیم در جنس نر در فصل تابستان حاوی اسپرماتوزوئید های بالغ می باشند اما در فصل بهار هیچ اسپرماتوزوئیدی در لوله های سمینی فروس و اپیدیدیم وجود ندارد. کلیه جنسی (RSS) نیز در جنس نر در هر دو فصل بهار و تابستان مشاهده شد اما در فصل تابستان میانگین قطر لوله های RSS به دلیل فعالیت جنسی بیشتر از فصل بهار است. نتیجه گیری: در این مطالعه نتایج به دست آمده نشان داد که فعالیت تولید مثلی جنس نر و ماده نمونه مورد نظر در فصل تابستان به طور مشخص بیشتر از فصل بهار است و در واقع جانور در فصل بهار در فاز پیش فعالیت جنسی و در فصل تابستان در فاز فعالیت جنسی قرار دارد. از طرفی با توجه به مطالعات دستگاه تناسلی این گونه می توان نتیجه گرفت که الگوی تولید مثلی H. persicus از نوع وابسته (associated) بوده و به درجه حرارت محیط وابسته است. کلید واژه: Hemidactylus persicus ، Gekkonidae ،بافت شناسی ،دستگاه تناسلی، سمینی فروس، اپیدیدم، فولیکول های تخمدانی   

غرب ایران به طور کلی و استان ایلام به طور خاص، دارای جغرافیا   و شرایط آب و هوایی منحصر به فرد است که از یک فون غنی پشتیبانی می کند. استان ایلام کمابیش جنگلی بوده و رشته کوه زاگرس در آن امتداد دارد که سبب ایجاد سد جغرافیایی و آب و هوای متنوع در استان   گردیده است به طوری که در شمال استان آب و هوای معتدل کوهستانی و در جنوب که تمرکز مطالعاتی ما در این منطقه بوده است آب هوای گرم و خشک حاکم است. با توجه به عدم وجود مطالعات دقیق بر روی سوسمارهای خانواده Lacertidae در این منطقه، تحقیق در اغلب مناطق استان ایلام بر روی گونه های این خانواده و زیستگاه های آنها صورت گرفت. در این مطالعه چهار گونه از سوسماران خانواده لاسرتیده شاملAcanthodactylus boskianus ،Apathya cappadocica ، Mesalina brevirostris و elegans Ophisops شناسایی و جمع آوری گردید. مشخص گردید که گونه   Ophisops elegan در تمام زیستگاه های استان حضور دارد.   

چکیده استفاده از داروهای شیمی¬درمانی در دوران بارداری اغلب با اثرات منفی روی جنین همراه بوده و اغلب سبب بروز ناهنجاری¬هایی درجنین در حال تکامل از جمله دستگاه¬تناسلی جنین می¬شود. سیکلوفسفامید از دسته داروهای الکالینی ضد سرطان میباشد. استفاده از این دارو در طول بارداری، حتی در سه ماهه دوم و سوم به علت عبور از جفت، سبب بروز انواعی از ناهنجاری¬ها در جنین شود. زنجبیل دارای خاصیت آنتی¬اکسیدانی بوده است و مصرف همزمان آن با داروهای شیمی¬درمانی مانند سیکلوفسفامید می¬تواند اثرات جانبی درمان را تعدیل کند. در مطالعه حاضر اثرات محافظتی زنجبیل بر تعدیل ناهنجاری¬های ناشی از سیکلوفسفامید در جنین¬هایی که مادران آنها سیکلوفسفامید را در روز یازدهم بارداری دریافت کرده بودند مورد بررسی قرار گرفت. این تحقیق بر روی موشهای باردار که به 4 گروه تقسیم شدند، انجام شد. گروه شاهد نرمال سالین، گروه سیکلوفسفامید میزان 10 میلی¬گرم بر کیلوگرم وزن بدن سیکلوفسفامید در روز 11 حاملگی به صورت تزریق درون صفاقی دریافت کردند، گروه زنجبیل، میزان10 میلی¬گرم بر کیلوگرم وزن بدن عصاره هیدروالکلی زنجبیل را از روز ششم تا دهم بارداری به صورت تزریق درون صفاقی دریافت کردند و نهایتا گروه سیکلوفسفامید و زنجبیل که قبل از دریافت داروی سیکلوفسفامید، عصاره هیدروالکلی زنجبیل را از روز ششم تا دهم بارداری دریافت کردند و در روز یازدهم بارداری میزان10 میلی¬گرم¬کیلوگرم، سیکلوفسفامید را به صورت تزریق درون صفاقی دریافت کردند. موش¬ها در روز نوزدهم بارداری توسط ماده بیهوشی کلروفرم کشته شده و جنین¬های آنها جمع¬آوری شدند و بعد از بررسی ناهنجاری¬های ظاهری جنین¬ها در یک صفحه¬ی عرضی برش داده شدند و بخش دمی جنین¬ها برای مطالعه بافت¬شناسی مورد استفاده قرار گرفت. قطر تخمدان اندازه¬گیری شد، همچنین تعداد کیست¬های سلول¬های زایا و درصد اووسیت ها در تخمدان بررسی شد. نتایج حاصل از مطالعات ماکروسکوپی بدن جنین نشان داد درگروه سیکلوفسفامید دارو سبب کاهش وزن جنین، کاهش طول اندام حرکتی، دم و بند ناف شده و موجب کاهش وزن و قطر جفت در مقایسه با گروه شاهد شده(p?0.05). همچنین موجب القا الیگو¬داکتیلی در انگشتان پا، الفانتیازیس(ادم یا خیز زیر¬پوستی همراه با ضخامت پوست که در نتیجه انسداد جریان لنف ایجاد می¬شود) در اندام حرکتی جلویی و خونریزی در سطح بدن در جنینهای متعلق به گروه سیکلوفسفامید در مقایسه با گروه کنترل شد. در گروه سیکلوفسفامید زنجبیل وزن جنین در مقایسه با گروه سیکلوفسفامید و گروه زنجبیل افزایش معنا داری نشان داد(p?0.05). طول بند ناف در این گروه اختلاف معنا داری با گروه¬های کنترل،سیکلوفسفامید و سیکلوفسفامید/زنجبیل نشان داد(p?0.05). وزن جفت در گروه سیکلوفسفامید/زنجبیل در مقایسه با گروه کنترل کاهش معنا داری نشان داد(p?0.05). وزن جنین و طول دم در گروه زنجبیل نسبت به گروه کنترل و گروه سیکلوفسفامید/زنجبیل افزایش معناداری نشان داد(p?0.05) در حالی که با گروه سیکلوفسفامید اختلاف معناداری نداشت. طول بند¬ناف در این گروه اختلاف معناداری با گروه سیکلوفسفامید/زنجبیل و گروه سیکلوفسفامید دارد(p?0.05). در حالی که با گروه کنترل اختلاف معنا دار ندارد. مطالعات کمی انجام شده روی مقاطع بافتی حاکی از آسیب در گروه سیکلوفسفامید بود، در حال که زنجبیل سبب بهبود. معنادار این آسیب در مقایسه با گروه سیکلوفسفامید شد(p?0.05). با مطالعات مورفومتریک مشخص شد تعداد کیست¬های سلول¬های زایا در گروه سیکلوفسفامید نسبت به گروه زنجبیل کاهش معناداری دارد(p?0.05). همچنین مشخص شد که درصد اووسیت¬های نرمال در گروه سیکلوفسفامیدکاهش داشته و درصد اووسیت¬های آترزی در مقایسه با گروه کنترل افزایش می-یابد(p?0.05). اما در گروه سیکلوفسفامید/زنجبیل در مقایسه با گروه سیکلوفسفامید درصد اووسیت¬های نرمال افزایش و درصد اووسیت¬های آترزی کاهش معناداری نشان می¬دهد(p?0.05). در گروه سیلوفسفامید در مقایسه با گروه کنترل قطر تخمدان کاهش معناداری نشان داد(p?0.05)، در حالی که طبق بررسی¬های انجام شده زنجبیل سبب افزایش معنادار آن در گروه¬های زنجبیل و سیکلوفسفامید/زنجبیل شد(p?0.05) بر این اساس، میتوان زنجبیل را به عنوان یک گیاه دارویی برای تعدیل ناهنجاری¬های ناشی از سیکلوفسفامید و کاهش آسیب به سیستم تولید¬مثل جنین¬های ماده حاصل از موشهای بارداری که در معرض سیکلوفسفامید بوده¬اند معرفی کرد. کلمات کلیدی:سیکلوفسفامید، زنجبیل، ناهنجاری، جنین، موش.

  استفاد از داروی شیمی درمانی در دوران بارداری به علت عبور از جفت باعث ایجاد اثرات منفی وناهنجاری ها در تکوین برخی اندا ها از جمله دستاا تناسلی می گردد.سیکلو فسفامید یکی از رایج ترینداروهای شیمی درمانی می باشدکه دارای عوارض جانبی فراوانی می باشد. در این مطاععه اثر حفاظتیزنجبیل را بر اثرات منفی داروی سیکلو فسفامید در زاد های متوعد شد از مادران توت شیمی درمانی درموش مورد بررسی ارار گرفت. در این تو ی 13موش نر و ماد جنس NMRIکه آنها را به صورت 3موش نر و 5موش ماد جهت جفتگیری در یک افس ارار دادیم.موش های ماد ی باعغ پس از جفتگیری و مشاهد پلاک واژینال و تعیین روز صفر بارداری به چهار گرو ت سیم شدند. گرو اول :گرو کنترل که هیچ دارویی دریافت نکردند،گرو دو : گرو سیکلوفسفامید که این دارو را با دز 33میلی گر برکیلوگر وزن بدن در روز یازد بارداری به صورت تزری درون صفاای دریافت کردند. گرو سو :گرو زنجبیل که عصار هیدرواعکلی زنجبیل را با دز 33میلی گر بر کیلو گر وزن بدن در روز ششم تا دهمبارداری به صورت تزری درون صفاای دریافت کردند. گرو چهار :گرو زنجبیل و سیکلوفسفامید که بهصورت همزمان سیکلوفسفامید را با دز 33میلی گر بر کیلوگر وزن بدن در روز یازد بارداری و عصار هیدرواعکلی زنجبیل را با دوز 33میلی گر بر کیلوگر وزن بدن در روزهای ششم تا دهم بارداری بهصورت تزری درون صفاای دریافت کردند. 03روز پس از توعد نوزادان ماد کشته شد واز بافت تخمدانم اطع بافتی تهیه شد و اثرات تیمار بر وزن بدن حیوان،اطر و ویژگی های کیفی وکمی تخمدان موردبررسی ارار گرفت. در گرو سیکلو فسفامید، وزن بدن و اطر تخمدان در م ایسه با گرو کنترل کاهش یافتهبود،آسیب در سلول های بینابینی تخمدان، فیبروزی شدن اشر تخمدان مشاهد شد و تعداد فوعیکول هایآترزی شد افزایش یافته بود).(p?0.05در گرو زنجبیل وزن بدن و اطر تخمدان در م ایسه با گرو کنترلاختلاف معنا داری نداشت و آسیبی در سلول های بینابینی تخمدان مشاهد نشد، کاهش تعداد فوعیکول هایآترزی، و افزایش رشد فوعیکول ها مشاهد شد) .(p?0.05در گرو زنجبیل/ سیکلوفسفامید وزن بدن و اطرتخمدان نسبت به گرو سیکلو فسفامید افزایش معنا دار ونسبت به گرو کنترل و زنجبیل کاهش معنا دارداشت).( p?0.05به نظر می رسد عصار هیدرواعکلی زنجبیل آسیب های ناشی از سیکلوفسفامید برتخمدان را بهبود می بخشد.کلید واژه ها: تخمدان، زنجبیل ،سیکلوفسفامید، موش

سوسمارها جزء راستهSquamata و زیر راستهSauria می باشند. اکثریت خزندگان را تشکیل می دهند. طبق مطالعات محققین تا کنون 33 جنس و حدود 147 گونه سوسمار در ایران شناسایی شده است. نمونه برداری در منطقه دیواندره و از روستاهای علی آباد، ابراهیم آباد، کلکان، شریف آباد و کوههای اطراف سد سیاه زاغ صورت گرفته است. انجام شد. شهر دیواندره  مرکز  شهرستان دیواندره  در  استان کردستان  در غرب  ایران  است. این شهر که از طرفی رشته کوه‌های هوازو و از طرفی دیگر منطقه‌های  بیجار گروس  و  تیلکو  آن را احاطه کرده‌اند. دیواندره از نظر موقعیت جغرافیایی و آب وهوایی شهری با آب و هوای کوهستانی می‌باشد که دارای زمستانهایی سرد و تابستانی ملایم و معتدل و در فصل بهار بارانی می‌باشد. نمونه های بزرگ ابتدا با تزریق فرمالین 10% در نقاط مختلف بدن ثابت شده سپس در فرمالین 10% نگهداری شدند. برخی نمونه های بزرگ و تمام نمونه های کوچک نیز با تزریق الکل 96% به تمام نقاط بدن ثابت شده است. و سپس در الکل 96% نگهداری شدند. در این تحقیق در مجموع 2 خانواده و 3 جنس و 3 گونه سوسمار از مناطق مورد مطالعه جمع آوری و شناسایی شد. از جمله خانواده Agamidae، از این خانواده دو جنس Laudakia و Trapelus شناسایی گردید. و از جنس Laudakia، گونه   L.caucasia و از جنس Trapelus، گونه T.lessonae شناسایی و جمع آوری گردید. جنس Laudakia، از این جنس، گونه L.caucasia در منطقه دیواندره و روستاهای علی آباد، ابراهیم آباد و یاپال شناسایی گردید. جنس Trapelus، از این جنس تنها T.lessonae جمع آوری و مطالعه شد. خانواده Lacertidae، از این خانواده جنس Ophisops و گونه O.elegans جمع آوری و شناسایی گردید. جنس Ophisops،از این جنس از مارمولک ها تنها یک گونه وجود دارد و دارای صفت بسیار مشخصی نسبت به دیگر مارمولک های خانواده Lacertidae است. زیرا این جنس تنها جنس از این خانواده است که فاقد پلک چشم می باشند.

تغییرات اقلیمی یکی از مهم­ترین عوامل تهدیدکننده­ی تنوع­زیستی می­باشند.این مطالعه اثرات متقابل سه عامل حرارت، تراکم و سطح آب روی اندازه‌ی طول پوزه تا مخرج (SVL)، اندازه طول پوزه تا مخرج به هنگام دگردیسی، زمان دگردیسی، درصد دگردیسی، همنوع‌خواری (کانیبالیسم) و درصد بقای لارو قورباغه سبز لوانت (Pelophylax bedriagae) که قبلا با نام قورباغه مردابی (Pelophylax ridibundus) شناخته می شد، و طی 10 ماه انجام شد، مورد بررسی قرار گرفت. در این مطالعه، یک آزمایش 2*3*2 فاکتوری شامل : 2 سطح از تراکم (تراکم کم (LD)= 5، تراکم زیاد(HD)= 25)، 3 سطح از هیدروپریود (سطح آب) (سطح آب کم(LW)= 300 سی سی، سطح آب زیاد(HW)= 1400سی سی، سطح آب کاهشی(DW)= کسر هفته ای 150سی سی) و 2 سطح از حرارت (بالا=22.5 و پایین=18.5 درجه سانتی‌گراد) طراحی شد. نتایج آزمایش نشان دادکه   بیشترین میزان بقا در تیمار تراکم کم/ سطح آب کم/ حرارت پایین با 7/5±33/73 درصد و در مقابل کمترین میزان بقا در تیمار تراکم زیاد/ سطح آب کم/ دمای پایین با 3/3± 3/13 درصد مشاهده شد. بیشترین درصد تفریخ در تیمار تراکم کم/ سطح آب کاهشی/ دمای پایین با 54/11±3/93 درصد و کمترین درصد تفریخ در تیمار تراکم کم/ سطح آب کم/ حرارت پایین با   27/15±5/56 درصد مشاهده شد. نتایج حاصل از آنالیز ANOVA نشان داد، فاکتورهای تراکم ، دما و سطح آب بطور مستقل اثر معناداری روی درصد تفریخ ندارند، اما اثر تعاملی سه فاکتور حرارت و تراکم و سطح آب تاثیر معناداری بر درصد تفریخ نشان داد. (05/0P=). بیشترین میانگین طول پوزه تا مخرج (SVL) به هنگام دگردیسی درتیمار تراکم زیاد/ سطح آب کاهشی/ دمای بالا با 89/1±12/16 میلی‌متر و در مقابل کمترین در تیمار تراکم زیاد/ سطح آب کاهشی/ دمای پایین با مقدار 95/8±33/?0 میلی­متر ثبت گردید. نتایج حاصل از آنالیزANOVA نشان داد دما   بطور مستقل، اثر معناداری بر اندازه طول پوزه تا مخرج در هنگام دگردیسی دارد اما تراکم و سطح آب بطور مستقل، اثر معناداری بر اندازه طول پوزه تا مخرج در هنگام دگردیسی نشان ندادند. تعامل این سه فاکتور با هم اثر معناداری بر اندازه طول پوزه تا مخرج به هنگام دگردیسی نشان داد (008/0P=). بیشترین درصد دگردیسی در تیمار تراکم کم/ سطح آب زیاد/ دمای بالا با 11/2±40درصد ثبت گردید. درمقابل کمترین درصد دگردیسی در تیمار تراکم زیاد/ سطح آب کاهشی /دمای پایین با 84/3±44/4 درصد ثبت گردید. نتایج حاصل از آنالیز ANOVA نشان داد، سطح آب به طور مستقل (46/0P=) اثر معناداری روی درصد دگردیسی ندارد. درمقابل فاکتورهای تراکم   و دما به طور مستقل تاثیر معنادار روی درصد دگردیسی نشان دادند. تعامل این سه فاکتور با هم اثر معناداری بر درصد دگردیسی نشان داد (04/0P=). در این مطالعه بیشترین میانگین زمان دگردیسی (سن دگردیسی) در تیمار تراکم کم/سطح آب کاهشی/دمای پایین با 6/73±33/19 روز ثبت گردید. در مقابل کمترین میانگین زمان دگردیسی در تیمار تراکم زیاد/سطح آب زیاد/ دمای بالا با 94/61±06/71 روز ثبت گردید. نتایج حاصل از آنالیز ANOVA نشان داد که تراکم و دما بطور مستقل اثرمعناداری بر روی زمان (سن) دگردیسی دارند، در مقابل سطح آب (12/0P=) بطور مستقل اثرمعناداری بر روی زمان (سن) دگردیسی نشان نداد. تعامل این سه فاکتور با هم (05/0P=) اثر معناداری بر روی زمان (سن) دگردیسی نشان داد (05/0P=) .نتایج آزمایش نشان داد که بیشترین میزان همنوع‌خواری کامل بدن (شامل خورده شدن کامل یا ناپدید شدن نمونه) در تیمار دمای بالا/ سطح آب کم/ تراکم کم (10±30) و کمترین میزان همنوع‌خواری کامل بدن در تیمار دمای بالا/ سطح آب کاهشی / تراکم زیاد (21±1/1)، بدست آمد. نتایج حاصل از آنالیز ANOVA نشان داد اثر فاکتورهای دما (001/0P=) و تراکم (01/0P=) بطور مستقل بر همنوع‌خواری کامل بدن معنادار است اما نوسانات سطح آب (9/0P=) بر همنوع‌خواری کلی بدن اثر معناداری ندارد ولی تعامل هر سه فاکتور دما، تراکم و سطح آب تاثیر معناداری بر همنوع‌خواری کلی بدن دارد(005/0P=).

   این تحقیق به منظور بررسی و پراکنش سوسماران غرب استان کرمانشاه از طریق اندازه گیری صفت های متریک و شمارشی   با کمک کلید های شناسایی معتبر می باشد . که نتیجه آن شناسایی و معرفی گونه های احتمالی موجود در منطقه همراه با نقشه های پرا کنش این گونه ها است. درابتدا مطالعه اولیه در مورد منطقه غرب استان کرمانشاه و   سوسماران احمتالی آن به طور وسیعی انجام گردید، و اطلاعات و نقشه های مورد نیاز برای انجام این کار فراهم شد. طی سفرهای گسترده به این مناطق، در فاصله تیرماه 1397تا شهریور 1398تعداد 183 نمونه سوسمار از 10 ایستگاه نمونه برداری شد. از نمونه های جمع آوری شده،در زیستگاه طبیعی، وبعد از فیکس شدن، عکسهایی گرفته شد. باانتقال نمونه ها به آزمایشگاه در الکل 75 درصد تثبیت گردیدند. وصفات قابل اندازه گیری و شمارشی آنها محاسبه شد. به کمک این صفات وبر پایه کلیدهای شناسای قابل اعتبارابتداخانواد ها مشخص، سپس جنس وگونه ی نمونه ها ، شناسایی شدند. در این پژوهش برای اولین بار گونه های Hemidactylus persicus، Mediodactylus aspratilis، Bunapus tuberculatu   ، Tenuidactylus caspius در استان کرمانشاه معرفی می­شوند. A. nilsoni از شهرستان دالاهو و Apathyacappadocica از شهرستان دالاهو و از شهر سرمست، Eumeces schneideri princeps از اسلام آباد، حمیل، گیلان غرب و شهرستان دالاهو گزارش شدند. در این مطالعه21 گونه متعلق به 19 جنس و7 خانواده از سوسماران منطقه غرب استان کرمانشاه نمونه بردای شدند، که عبارتندر: از خانواده   Agamidae زیر خانواده آگامینه جنس Trapelus گونه T. lessonae جنس   Laudakia زیر گونه L. nupta   از زیرخانواده Uromastina جنس   UromastyxگونهU. loricatus   در خانواده Gekkonidae گونه Cyrtopodion. Scabrum، از جنس Tenuidactylus گونه T. caspius، از جنس Mediodactylus گونه M. asperatilis از جنسHemidactylus گونه H. persicus   و از جنسMicrogeko گونه M. helenae و از جنس Bunapusگونه B. tubercuolatus،   از خانواده   Lacertidae ،زیر گونه Ophisopselegans و گونه   Lcerta . mediaو از جنس Acantodactilus گونه A. nilsoni و از جنس Apathya گونه   A. cappadocica از خانواده Scincidae گونه Ablepharus. pannonicus و از جنس Heremites گونه septemtniata. H گونه H.vittata و از جنس Eumeces گونه   E. schneideri princeps از خانواده   Varanidae، گونه Varanus griseus   از خانواده Eublepharidae، گونه Eublepharis angraainyu از خانواده Phyllodactylidae از جنس Asaccus گونه های A. elisae و A. griseonotus   برای بررسی دی مورفیسم جنسی در جمعیت های گونه. septemtniata H 17 صفت متریک ومریستیک بررسی شد. سپس داده ها با استفاده از برنامه نرم افزاری   -22 مورد آنالیز آماری قرار گرفتند. نتایج بدست آمده دوشکلی جنسی در این گونه نشان داد که   وا گرایی نسبی بین دو جنس وجود داشت و ماده اندکی بزرگتر از نرها هستند.

گونه های لاک پشت های خشکی زی Testudo graeca و آبزی Mauremys caspica به ترتیب به خانواده های Testudinidae و Geoemydidae تعلق دارند. یک ارزیابی استخوان شناختی مقایسه ای می تواند به آشکار سازی صفات سازشی این دو گونه بینجامد. در تحقیق پیش رو، نخست به مرور سیستماتیک و پراکنش لاک پشت های ایران می پردازیم و   سپس استخوان شناسی جمجمه ای و پسا جمجمه ای   آنها به   تفصیل مورد ارزیابی قرار می گیرد. با استفاده از پروتوکل رایج برای پاکسازی استخوان ها، جمجمه و پساجمجمه دو گونه فوق جدا و پاکسازی شد و از آنها عکس تهیه شد. جمجمه دو گونه تفاوت های قابل توجهی به لحاظ ظاهر کلی، شکل عناصر استخوانی سازنده جمجمه و ارتباط آنها با یکدیگر نشان دادند. به لحاظ پساجمجمه ای، با اینکه ظاهر مهره های گردنی و پشتی تفاوت های قابل توجهی نشان دادند، اما تعداد مهره های گردنی و پشتی در آنها ثابت است؛ با این وجود مهره های دمی هم به لحاظ ظاهر و هم تعداد تفاوت دارند تعدادمهره های خاجی درهردوثابت است .شکل و ظاهر کلی استخوان های تشکیل دهنده کمر بند سینه ای و لگنی در دو گونه مورد بررسی قرار گرفت و تفاوت های آنها   بیان شد. علاوه بر تفاوت های ظاهری که استخوان های بازو، ساعد، ران و ساق پای دو گونه مشاهده شد، تعداد و شکل استخوان های تشکیل دهنده ناحیه مچ دست، بند انگشتان، مچ پا و   نیز در دو گونه نیز متفاوت بودند.   

  مطالعه­ی اثر داروی تاموکسیفن بر بیانژن SMARCD1 دررده سلولی MKN_45 سرطان معده

   خانواده سوسماران مانیتور یا   Varanidae یکی از نه خانواده سوسمار­های ایران است که تنها دارای یک جنس (مونوفایلتیک) است اما حدود   73گونه در این جنس قرار دارد. مانیتور­ها یا بزمچه­ها بزرگترین سوسماران جهان از لحاظ جثه هستند بزمچه­ها دارای بدن کشیده، پوزه بلند، کشیده و دوکی شکل هستند و دم در آنها بلند و حدود 5/1 برابر طول بدن است، زبان بلند و دو شاخه و چشم­ها با پلک متحرک و مردمکی گرد است، بزمچه­ها روز گرد و شکارچی بوده و آرواره بسیار نیرومندی دارند از جنس وارانوس گونه­های الف) بزمچه بنگال (1802، Daudin) Varanus Bengalensis ب) بزمچه بیابانی (1803، Daudin) Varanus griseus ج) بزمچه نسترو Varanus nesterovi )(B?hme, Ehrlich, Milto Orlov & Scholz, 2015)   در ایران مشاهده شده است. مطالعه روی جمجمه سوسماران بر روی مسائل مربوط به اختلافات بین جمجمه در موجودات متنوع و منشاء آنها و علت این اختلافات، تمرکز کرده است. در ایران مطالعه جامعی در مورد اسکلت کامل سوسماران صورت نگرفته، و این در حالی است که اسکلت تاثیر بسزایی در زندگی، حرکت، شکار، تغذیه و ... دارد و محیط نیز تاثیر مستقیم بر اسکلت جاندار می گذارد. در این مطالعه به بررسی اسکلت ( Varanus griseus (Daudin, 1803 و B?hme, Ehrlich, Milto Orlov & Scholz, 2015 Varanus nesterovi می­پردازیم. در این پروژه برای بررسی اسکلت، از دو روش استفاده شده است. ?. خارج کردن اجزاء اسکلتی و عکسبرداری از آن­ها. ?. استفاده از روش CTscan. نتیجه استخراج 302 قطعه استخوان ازبدن سوسمار که 28 قطعه متصل به هم جمجمه جانور را تشکیل می­دهد. در مرحله بعد با استفاده از تصاویر اسکن استخوان­های خارج شده نامگذاری و اتصالات اسکلتی شناسایی شد. مقایسه اسکلت با گونه­های دیگر جنس وارانوس و خانواده­های دیگر سوسماران انجام شد و نتیجه وجود تفاوت اندک بین گونه­ای و اختلافات چشمگیر بین خانواده­ها می­باشد که این اختلاف­ها ناشی از عوامل متعدد مثل جدایی تکاملی، تفاوت در نوع محیط زیست، تغذیه و رفتار جانور است.

  در سالهای اخیر توجه زیادی به کاهش دوزیستان شده است. گونههای بیگانه، از قبیل ماهی های شکارگر و گرم شدن کرهی زمین، عوامل مهمی برای کاهش دوزیستان هستند. یکی از عواقب ناشی از گرمایش جهانی، خسارات اولیه تالابها است. از سوی دیگر، تراکم دوزیستان در تالاب نیز تحتتاثیر تغییرات در سطوح آب قرار دارد. در این مطالعه اثرات متقابل سه عامل شامل شکارگری ( Gambusia holbrooki (، تراکم و سطح آب روی اندازهی طول پوزه تا مخرج ) SVL (، اندازه طول پوزه تا مخرج به هنگام دگردیسی، زمان دگردیسی، درصد دگردیسی و درصد بقای لارو وزغ سبز ) Bufotes variabilis ( که طی 60 روز انجام شد، بررسی شد . در این مطالعه، یک آزمایش 2 * 3 * 2 فاکتوری شامل: 2 سطح از تراکم)تراکم کم) LD =) 5 ، تراکم زیاد) HD =) 25 (، سه سطح از هیدروپریود )سطح آب( )سطح آب کم) LW =) 400 سی سی، سطح آب زیاد) HW =) 1400 سی سی، سطح آب کاهشی) DW =) کسر هفته ای 150 سی سی( و دو سطح از شکارگر )حضور و عدم حضور شکارگر( طراحی شد. نتایج آزمایش نشان داد که بیشترین میزان سرعت رشد لارو به طور مشترک در دو تیمار حضورشکارگر/سطح آب بالا/تراکم زیاد و حضورشکارگر/سطح آب کاهشی/تراکم کم ) 30 / 0 میلیمتر/روز(، بیشترین اندازه طول پوزه تا مخرج ) SVL ( هنگام دگردیسی، در تیمار عدم حضور شکارگر/ سطح آب بالا/ تراکم کم ) 43 / 0 ± 42 / 14 میلیمتر( مشاهده شد. کمترین زمان دگردیسی) 82 / 3 ± 41 / 34 (، کمترین درصد دگردیسی) 33 / 8 ± 66 / 18 ( و کمترین میزان بقا ) 58 / 10 ± 32 ( در تیمار حضورشکارگر/سطح آب بالا/تراکم بالا است.

  باتوجه به غنای فون خزندگان شهرستان­های کوهدشت و رومشگان وعدم وجود مطالعات دقیق بیوسیستماتیکی، این تحقیقبه بررسی فونستیک مارهای این شهرستان­ها در طی سال­های 1396-1397 پرداخته است. تعداد30 نمونه­ از مناطق مختلف مورد مطالعه بوسیله عصای مارگیری و نیز به وسیله چوب بلندT شکل جمع­آوری شده و پس از شناسایی نمونه­ها صفات متریک و مریستیکهر نمونه اندازه­گیری گردید.

  ناباروری در زنان، ازجمله مشکلات و بیماری های شایع می باشد. یکی از مهم ترین و اصلی ترین علل ایجاد ناباروری در زنان، ابتلا به بیماری اندومتریوزیس است. اندومتریوزیس یک بیماری رایج در بین زنان است که درصد قابل توجهی از زنان در سنین باروری را تحت تاثیر خود قرار می دهد. آسیب شناسی اندومتریوم بسیار پیچیده است، زیرا هم فاکتورهای ژنتیکی و هم فاکتورهای محیطی درآن دخالت دارند .  

اندومتریوزیس یک بیماری شایع است که خانم ها را در سنین باروری گرفتار می کند. علاوه بر درد، اندومتریوزیس می تواند باعث کاهش شانس باروری نیز بشود. دلیل ناباروری در زنان مبتلا به اندومتریوزیس ممکن است به خاطر مشکلات آناتومیکی باشد که منجر می شود به چسبندگی و فیبروز یا مشکلات هورمونی و یا مشکلات مربوط به سیستم ایمنی [1].در این بیماری بافت اندومتریال در مناطق دیگر بدن در خارج از رحم یافت می شود که در این صورت به آنها کاشته یا ضایعه گفته می شود. شایع ترین مکان های ضایعات اندومتریال در لگن و حفره ی شکمی می باشد که تخمدان ها، لوله ی فالوپ، فاصله ی بین واژن و رکتوم و سطح خارجی رحم و پوشش حفره ی لگن را درگیر می سازد . 

  نیوت خال زرد کوهستانی، Neurergus derjuginiبراساس اتحادیه معیارهای بین المللی حفاظت از طبیعت (IUCN)   به عنوان گونه در معرض خطر انقراض لیست شدهاست. با وجود تدابیر حفاظتی، جمعیت این گونه همچنان در حال کاهش در طبیعت می باشد.برنامه های تکثیر آزمایشگاهی و رها سازی ملازم با آن به عنوان یکابزار حفاظتی مهم در برنامه های حفاظتی گونه های در معرض انقراض مطرح است. در اینمطالعه یک آزمایش 2×2×2 فاکتوری، با دو تراکم بالا   (N=14)و پایین (N=4)،دو سطح غذایی (بالا و پایین) و وجود و عدم وجود پیچیدگی فضایی (پناهگاه) شامل تراکمکم/ غذای کم/ وجود پناهگاه (LD/LF/R)،تراکم کم / غذای زیاد/ وجود پناهگاه (LD/HF/R)، تراکم زیاد / غذایکم/ وجود پناهگاه (HD/LF/R)،تراکمزیاد / غذای زیاد/ وجود پناهگاه (HD/HF/R)، تراکم کم/ غذای کم/عدم وجود پناهگاه(LD/LF/NR) ،تراکم کم/ غذای زیاد / عدم وجود پناهگاه(LD/HF/NR) ،تراکم زیاد/غذای کم/ عدم وجود پناهگاه(HD/LF/NR) ،تراکم زیاد/ غذای زیاد/ عدم وجود پناهگاه(HD/HF/R)   طراحی شد. نتایج آزمایش در مدت 10ماه، نشان داد نرخ رشد، تکوین و بقا در لاروهای N. derjuginiتحتتاثیر مقدار مواد غذایی قابل دسترس می باشد، بطوریکه لاروهای پرورش یافته در مقدارغذای زیاد دارای زمان دگردیسی زودتر (01/0P?)و اندازه بدنی بزرگتری (01/0P?)و درصد بقاء بیشتر (0001/0P?)در مقایسه با لاروهای پرورش یافته در غذای کم هستند. از سوی دیگر تراکم (04/0P?) و وجود پناهگاه در طول زمان (03/0P?) به عنوان فاکتورهای تاثیر گذار و بامعنا برای بقا ثبت شد. اثر تعاملی این سه فاکتور برایسن دگردیسی (05/0P?) و بقا (04/0P?) در طول زمان نیز معناداراندازه گیری شد. در این مطالعه، همچنین رفتار همنوع خواری (شامل از دست دادن اندامجلویی و عقبی، از دست دادن انگشتان، دم و آبشش ها، جراحات بدن و همنوع خواری کلبدن) مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به نتایج، همنوع خواری در طول دوره ی لارویتغییر پیدا کرد بطوریکه بیشترین مقدار همنوع خواری در طی هفته های 5 تا 15 اندازهگیری شد و در طول هفته های بعد از 15 تا 37 این مقدار کاهش پیدا کرد. نتایج اینمطالعه نشان داد وجود مقدار غذای کافی (002/0P?) بطور معناداری میزان همنوع خواری را در طول زمان کاهش میدهد درحالیکه اثر تعاملی آن با مقدار تراکم و حضور پناهگاه بی معنا ثبت شد (61/0P?). اطلاعات حاصل از اینمطالعه نیز می تواند به تهیه شرایط بهینه در محیط آزمایشگاهی کمک کرده و در نتیجه تعدادلاروهای کافی و مناسب برای رها سازی را میسر سازد.

  مقدمه: درماتوفیت ها گروهی از قارچ های کراتینوفیلیک هستندکه ارتباط نزدیکی بهم دارند و بافت های کراتینه انسان را مورد تهاجم قرار می دهندو منجر به درماتوفیتوزیس می شوند. تغییرات جمعیتی باعث گسترش عفونت های درماتوفیتی شده است. به علت افزایش درماتوفیتوزو افزایش استفاده از داروهای ضد قارچی، مقاومت به این داروها به عنوان یک مشکل مهمبالینی مطرح است بنابراین امروزه تست حساسیت ضد قارچی قابل تکرار و قابل اعتماد،شدیدا مورد نیاز است.مواد و روش ها: 60 ایزوله از 4 گونه درماتوفیتجمع آوری شدند و سپس آنها را در محیط SCC کشتدادیم و سوسپانسیون سلولی تهیه کردیم وحساسیت دارویی گونه ها را بررسی کردیم.  نتایج:   بنابر نتایج بدست آمده   MICلولیکونازول و لاناکونازولکمتر از سایر دارو های ضد قارچی می باشد و همچنین MIC لولیکونازولکمتر از لاناکونازول می باشد. بیشترین MIC مربوط به سویه های تریکوفیتون منتاگروفیتیس می باشد. محدوده ی MIC  تربینافین در بین داروهای قدیم کمتر از سایر داروها و فولوکونازول بالاتراز آنها می باشد. MIC50 لولیکونازول 001/0 و بعد از آنلاناکونازول کمتر از سایر داروها و MIC50فولوکونازول 8 که بیشتر از بقیه می باشد. نتایج نشان می دهد لولیکونازول بیشترینتاثیر و فولوکونازولکمترین تاثیر روی درماتوفیت ها دارد.نتیجه گیری: استفاده از داروهایی مانند تربینافین و ایمیدازولهای نسل نو (لولیکونازول و لاناکونازول) در درمان درماتوفیتوزیز توصیه می شوند.براساس نتایج بدست آمده در تحقیق حاضر MIC این داروها نسبت به داروهای قدیم کمتر بوده و تاثیر بیشتری بردرماتوفیت ها دارند.واژگان کلیدی: درماتوفیت، داروهای ضدقارچی، کچلی  

چکیدهامروزه استفاده از آفتکش ها در کشاورزی امری اجتنابناپذیر است. آفت کش ها رادیکال های آزاد تولید می کنند و می توانند به سیستم تولیدمثلی آسیب برسانند. از این رو می توان برای بهبود آسیب های ناشی از آفت کش ها ازآنتی اکسیدان ها یا نانوذرات استفاده نمود. آنتی اکسیدان ها می توانند با خنثیسازی رادیکال های آزاد، آسیب به سلول را کند یا جلوگیری کنند. سریم اکسید برایحفاظت از سلول در برابر استرس اکسیداتیو ضروری است. در این تحقیق اثر اکسید سریمبر پارامترها و ناهنجاری های آفت کش مالاتیون مورد بررسی قرار گرفت.بنابراین موش های نر بالغ را با طول عمر 4 هفته به 7گروه 7 تایی تقسیم کردیم. گروه اول کنترل، هیچ دارویی دریافت نکرد. گروه دوم،مالاتیون با غلظت 100 میلی گرم بر کیلوگرم، گروه سوم اکسید سریم با غلظت 50 میلیگرم بر کیلوگرم، گروه چارم مالاتیون با غلظت 100 میلی گرم بر کیلوگرم و اکسید سریمبا غلظت 5 میلی گرم بر کیلوگرم، گروه پنجم با غلظت 100 میلی گرم بر کیلو گرم وااکسید سریم با غلظت 10 میلی گرم بر کیلوگرم، گروه ششم به وسیله تزریق مالاتیون باغلظت 100 میلی گرم بر کیلوگرم و اکسید سریم با غلظت 20 میلی گرم بر کیلو گرم، گروههفتم به وسیله تزریق مالاتیون با غلظت 100 میلی گرم بر کیلوگرم و اکسید سریم باغلظت 50 میلی گرم بر کیلو گرم به صورت داخل صفاقی تیمار شدند. پس از دوره تیمار،تمام موش ها به روش جابجایی مهره گردنی قربانی شدند و غدد تناسلی از بدن آن هاخارج گردید. غدد مذکور برای مطالعات بافت شناسی از مراحل تثیت، آبگیری، شفاف سازیو قالب گیری گذرانده شد. سپس برش های به ضخامت 5 میکرو متر تهیه و با رنگ هایهماتو کسیلین ائوزین رنگ آمیزی شدند. همچنین پس از تهیه سوسپانسیون اسپرمی واسمیر، لام ها به وسیله رنگ آمیزی پاپانیکولا رنگ آمیزی شدند. و مورفولوژی اسپرممورد بررسی قرار گرفت.بررسی های بافتی و اسپرمی نشان داد که آفت کشمالاتیون باعث کاهش تعداد سلول های سرتولی، اسپرماتوسیت اولیه، اسپرماتید گرد وطویل شده و در بخش پارامترهای اسپرمی باعث کاهش تعداد اسپرم، زنده مانی، تحرک وافزایش ناهنجاری های مورفولوژی اسپرمی نسبت به گروه کنترل می گردد. در حالی کهنتایج نشان داد سریم اکسید به همراه آفت کش مالاتیون باعث بهیود پارامترهای بافتیو اسپرمی و مورفولوژیکی نسبت به مالاتیون می گردد. می توان گفت که سریم اکسید میتواند اثرات منفی استفاده از مالاتیون در اسپرماتوژنز را کاهش دهد و باعث بهتر شدنکیفیت اسپرم شد.کلمات کلیدی: مالاتیون، سریم اکسید، بیضه، اسپرم، موش  

  میگوهای آب شیرین حوزه ی حاشیه­ ی مدیترانه متعلق به11 جنس در سه خانواده ی   Atyidae ، Palaemonidae و Typhlocarididae است، که اکثر اعضای آن دارای پراکنش محدود می ­باشند.حوزه­یمدیترانه در بین اروپا، آسیا و آفریقا واقع شده است. هدف از این پژوهش، بررسی فونمیگوهای آب شیرین با استفاده از روش­های مولکولی و ریخت­شناسی در استان کرمانشاه می­باشد.هفت جمعیت از این تاکسون در منطقه­ ی ذکر شده جمع آوری شد. در مطالعات ریختی ومتریک بیش از 48 صفت در هر نمونه مورد بررسی قرار گرفت و برای بررسی روابطتبارشناسی، از ژن میتوکندریایی COI استفاده شد. بررسی درخت بیزین نشان می­دهدکه جمعیت­های میگوی آب شیرین استان کرمانشاه در یک کلاد مجزا قرار می­گیرند. اینکلاد مشتمل بر چهار زیرکلاد می باشد. نتایج آنالیزهای ریخت­شناسی و مولکولی، وجودچهار گونه جدید از میگوهای آب شیرین را در استان کرمانشاه تایید می­کند.

چکیده:  دراین پروژه برروی پراکنش وزیستگاه های سمندر لرستانی یا کیزری کار شده است. به   منظور یافتن زیستگاه هایجدید از این جاندار و به منظور ارزیابی وضعیت حفاظت از سمندر لرستانی و نیز ارایه پیشنهادهایی برای حفاظت از گونه ی مورد نظر.در این کار ابتدا با مطا لعه پژوهش های گذشته در این زمینه و استفاده از تحقیقات و مقالات پیشین و   جدید انجام شده و پرس وجو از مرد م محلی و متخصصین و بازدید میدانی و گردآوری اطلاعات از فون و فلور منطقه و عکسبرداری اطلاعاتی در مورد   زیستگاه های قبلی و نیز زیستگاه های   جدید بدست آمد.در این کار تغییرات بارش سالیانه و تغییرات دما و رطوبت بررسی شد (جدول ونمودارهای این سه فاکتور بسیار موثر تهیه شد)که به کمک سا زما نهای   متولی دیگر مثل اداره کل هواشناسی ، اداره محیط زیست انجام شد   که تا حدودی به یک جمع بندی در ارتباط با پراکنش کلی جاندار، زیستگاههای جاندار، تهیه نقشه از پراکنش سمندر لرستانی و علل کاهش گونه طی چندین سال اخیر منجر شد. و از دلایل کاهش این گونه سمندر می توان به:1-تهدیدهای طبیعی مانند سیلابها - خشکسالی- طعمه خواران – بیماریها و انگلها 2- تهدیدهای انسانی مانند سوء استفاده مالی- تزئینات - خارج نمودن نمونه از کشور- فعالیتهای پژوهشی غیر علمی- گردشگران و کوهنوردان با ایجاد آلودگی صوتی و تخریب زیستگاهی و اضافه نمودن مواد شوینده به آبها 3- کمبود پروژه های پژوهشی و به ویژه   تحقیقاتی،   می توان   اشاره   کرد .در این   پژوهش 29زیستگاه شناسایی و مورد بررسی قرار گرفته اند. منطقه ای که سمندر لرستانی در آن یافت می شود از تنگ هفت شروع شده و تا شاهزا ده احمد ادامه می یابد. این مناطق جزخاک   لرستان و خوزستان می باشند.زیستگاه های استان لرستان شامل : تافو - دره گل- دول شالی- آب انبار- نرگسه یا زلازل- آبشار کولچپ- آبکش - چوبه - اشک آب - آب لیسنه - دول نثار- کرسر - مور دستان- آبشار وژن آب و زیستگاه های محدوده استان خوزستان نیز شامل: سر گچ – دره پلنگی - کرم آب - لب سفید - چشمه زید - آبشار بزرگ آب - آب زله-آب سرده - چنار منگره - ده سرخه - شاهزاده احمد - حاجی باریکاب –کول صاد– تله زنگ یا آبشار شوی.همچنین زیستگاه جدیدی در روستای هفت چشمه ی شهرستان پلدختر واقع در استان لرستان بنام چالکل که در5   کیلومتری تالاب گری بلمک قرار دارد، شناسایی شده است که این زیستگاه بر خلاف زیستگاههای آبشاری دارای شرایط آب و هوایی گرم   و خشک می باشد .  

در این پژوهش منشاء خزندگان را مورد بررسی قرار داده و کلیاتی در مورد خرندگان ذکر شده است، و خانواده های سوسماران موجود در ایران را معرفی کرده و ویژگی هر کدام توضیح داده شده است. خانواده Agamidae که هدف اصلی این پژوهش است یک خانواده متنوع از نظر اکولوژیکی و مورفولوژیکی است که بیش از 33 گونه و 54 جنس دارد و جزو چهارمین خانواده بزرگ خزندگان میباشد که در نواحی وسیعی از استرالیا و آسیا یافت میشود. این خانواده در ایران دارای چهار جنس و 20 گونه میباشد که خصوصیات اکولوژیکی و مورفولوژیکی هر کدام بیان شده است.

  سوسمار اسکینگ لگام دار با نام Heremites vittatus   یکی از سوسماران خانواده سینسیده (Scincidae) است که علاوه بر کشورهای الجزایر، مصر، قبرس، اردن، فلسطین اشغالی، لبنان و ترکیه در نواحی غربی ایران پراکنش دارد. بر طبق اطلاعات موجود این گونه از نظر شیوه‌ی تولید مثلی تخم گذار زنده زا است لیکن بر خلاف گونه­های تخم گذار تاکنون مطالعه­ای روی ساختار و بافت شناسی دستگاه تولید مثل گونه­های زنده زا وجود نداشت. از این‌رو هدف تحقیق حاضر این است تا با بررسی تشریحی و بافت شناسی سیستم تناسلی به همراه ادراری و گوارش که ارتباط تنگاتنگی با تولید مثل دارد مشخص نماید.نمونه‌ی فیکس شده‌ی این سوسمار از موزه جانورشناسی دانشکده علوم پایه دانشگاه رازی کرمانشاه تهیه شد. پس از این مرحله نمونه­ها تشریح شده و دستگاه تناسلی و دستگاه گوارش آن‌ها از بدن خارج گردید. بخش­های مختلف این دو دستگاه ابتدا از نظر خصوصیات تشریحی مورد مطالعه قرار گرفت و سپس با قطعه قطعه کردن   آنها برای مشاهدات میکروسکوپی از مراحل تثبیت، آبگیری، شفاف سازی، قالب گیری، برش گیری و رنگ آمیزی با هماتوکسیلین –ائوزین گذرانیده شدند. برش‌های بافتی تهیه شده در نهایت در زیر میکروسکوپ نوری مورد بررسی و مطالعه‌ی دقیق قرار گرفتند.مطالعات انجام شده برروی دستگاه تناسلی-ادراری نشان داد که در دستگاه تناسلی ماده، در راستای مجرای تخم‌بر قطر مجرا از ابتدای اویدوکت به سمت انتهای آن بزرگ‌‌تر می‌شود و همچنین از در طول این مسیر تعداد زیادی سلول‌های ترشحی مانند سلول‌های جامی شکل در طول لوله‌ی گوارش وجود دارند. همچنین در طی بررسی‌های بافت شناسی کلیه، در این سوسماران به پراکندگی اندک جسمک‌ کلیوی پی بردیم که گواهی بر تولید اندک ادرار در این خزندگان می‌باشد.مطالعات بافت شناسی انجام شده بر روی دستگاه گوارش نیز نشان داد که در مورد مری این عضو برخلاف پستانداران توسط یک یا دو ردیف سلول‌های سنگفرشی ساده مژه‌دار مفروش می­گردد لیکن معده همچون پستانداران توسط یک اپی­تلیوم تک لای? استوانه­ای با کریپت­های کوتاه احاطه می­شود.در مورد روده باریک مشخصه‌ی جالبی که مشاهده شد وجود انتروسیت­هایی است که سیتوپلاسم راسی آنها دارای ویزکول‌های ترشحی است. نکته‌ی دیگری که در مورد روده متوجه آن شدیم این بود که در بین انتروسیت‌های روده سلول‌های جامی به ندرت یافت می‌شدند و نیز تشخیص چند لایه و یا یک لایه بودن اپیتلیوم استوانه‌ای در روده نیز مشکل بود و احتمال می‌رود از نوع استوانه‌ای مطیق کاذب باشد. همچنین در روده‌ی بزرگ اندازه پرزهای روده کاهش اندکی نسبت به سایر گونه‌ها داشت.در طی مطالعه بر روی کبد این سوسمار متوجه وجود لکه‌های تیره‌ در بین سلول‌های کبدی شدیم. همچنین اندام کبد برخلاف آنچه در پستانداران می‌باشد، لوب‌های کبدی نداشته و یکپارچه می‌باشد.به‌طور کلی با توجه به نتایج بدست آمده از مطالعات دستگاه تناسلی می­توان نتیجه گرفت که الگوی تولید مثلی این گونه از نوع تخم‌گذار زنده‌زا می‌باشد. و نیز با مطالعه برروی دستگاه ادرای آن می‌توان به تفاوت‌های ساختار لوله‌های پیچ خورده نزدیک و دور و همچنین شبکه گلومرولی در مقایسه با سایر جانوران و نحوه پراکنش آن در کلیه پی برد.همچنین این گونه در ساختار دستگاه گوارش خود دارای ویژگی‌‎هایی است که معادل آن در پستانداران دیده نمی­شود.    

شناسایی شبکه­ی تنظیمژنی مرکزی مسئول تمایز شبه نورونی القاء شده توسط استئوروسپورین در رده­ی سلولی PC12

سمینار 

دیابت بارداری یک اختلال بالینی رو به رشد در جهان است.در دوران بارداری یکی از یافته های فیزیولوژیکی هایپرپلازی سلول بتای پانکراس بوده که میتواند منجر به افزایش سطح انسولین خون در حالت ناشتا و یا بعد از صبحانه شود.هورمون های مترشحه از جفت در دوران بارداری نیز میتوانند منجر به کاهش حساسیت نسبت به انسولین به خصوص دو سه ماهه سوم دوران بارداری شوند.اگر افزایش انسولین نتواند به افزایش مقاومت نسبت به انسولین غلبه کند،دیابت بارداری ایجاد می شود.اختلال دیابت میتواند منجر به القای نقایص تکوینی بر سیستم تناسلی شود. هدف پژوهش ما،ارزیابی تاثیر دریافت بوریک اسید بر مدل حیوانی دیابت شیرین القا شده توسط آلوکسان و متعاقبا تاثیرات آن بر تکوین سیستم تناسلی نر و بیضه ها در زاده های حاصل از مادران دیابتی در موش های آزمایشگاهی است.برای انجام این پژوهش موش های آزمایشگاهی نر و ماده را کنار هم قرار دادیم و پس از بارداری،موش های مورد نظر را به چهار گروه تقسیم کردیم:گروه 1(نرمال کنترل):که یا دریافت کننده نرمال سالین هستند یا ترکیب خاصی را دریافت نمیکنند.گروه 2(کنترل دیابتی):که دریافت کننده یک دوز داخل صفاقی آلوکسان 200 mg/kg برای القای آزمایشگاهی دیابت بودند.گروه 3(کنترل بوریک اسید):که سه بار در روزهای ششم،هشتم و دهم بارداری، به صورت داخل صفاقی بوریک اسید با دوز 50 mg/kg   دریافت کردند.گروه 4(دیابتی تیمار شده با بوریک اسید):که در روز سوم بارداری یک دوز داخل صفاقی آلوکسان 200 mg/kg   و در روزهای ششم،هشتم و دهم بارداری سه دوز داخل صفاقی بوریک اسید با دوز 10 mg/kg   دریافت کردند.در روز 60 پس از تولد، زاده ها به کشی شدند و بیضه های آنها برای مطالعات مورد نیاز جدا شده و برای انجام پروسه های آزمایشگاهی اماده شد.دریافت بوریک اسید در دوز مناسب میتواند منجر به بهبود تاثیرات نامظلوب دیابت بر تکوین بیضه و در نتیجه ساختار و عملکرد آن شود.در زاده های حاصل از موش های دیابتی شده که بوریک اسید دریافت کرده بودند افزایش معنی دار در شاخص های حیاتی اسپرمها نظیر شمارش کلی اسیپرمها،میزان زنده ماندن اسپرم ها و میزان تحرک اسپرم ها مشاهده شد.همچنین در این گروه نسبت به گروه کنترل دیابتی میزان ناهنماری های مورفولوژیکی اسپرم ها به شکل معنی داری کاهش یافت.بر اساس آنالیز های هیستومورفومتریک ما،در زاده های گروه کنترل دیابتی نسبت به زاده های گروه کنترل قطر توبول بیضه ساز به صورت معنی داری کاهش و همچنین قطر لومن بیضه ای و ضخامت اپیتلیوم زایا به صورت معنی دار کاهش یافتند.در زاده های گروه کنترل بوریک اسید نسبت به زاده های گروه کنترل شاخص های حیاتی اسپرم هاو همچنین مقادری کمی هیستومورفومتریک هیچ تغییر معنی داری را نشان ندادند.وزن بدن زاده های دیابتی نسبت به زاده های گروه کنترل افزایش معنی دار نشان داد. وزن بیضه در زاده های گروه دیابتی نسبت به زاده های گروه کنترل کاهش معنی دار و وزن بیضه در زاده های گروه دیابتی به علاوه بور نسبت به زاده های گروه دیابتی افزایش معنی دار نشان دادند.وزن بیضه در زاده های گروه تیماری نسبت به زاده های گروه کنترل تفاوت معنی داری نشان نداد.

چکیدهزمینه وهدف: استفاده از آفت کش ها در کشاورزی امری اجتناب ناپذیر است. با توجه به اثرات منفی که برروی انسان ها دارد و ایجاد اثر مخرب بر باروری کسانی که در مواجه با این سموم قرار می گیرند میکنند،آفت کش ها سبب ایجاد رادیکال آزاد و آسیب به سیستم تولید مثلی میشوند از این رو می توان برای جبران آسیب های ناشی از آفت کش ها از آنتی اکسیدانت ها استفاده کردکه آنتی اکسیدانت های طبیعی بهتر و مقرون به صرفه هستند به همین دلیل عصاره ی گیاهان حاوی ترکیبات فنلی به عنوان آنتی اکسیدانت می توانند جایگزین مناسبی برای داروهای شیمیایی جهت درمان   ناباروری استفاده میشوند، شوند.مواد وروش ها: 30سر موش نر بالغ با سن متوسط 10تا 12 هفته نژاد NMRI به طور تصادفی انتخاب شدند و به 5گروه تقسیم بندی شدند.گروه اول 5 موش که با محلول تهیه شده از 65/3   mg/kg وزن موش آفت کش سیرومازین در سرم فیزیولوژی تیمار شدند.گروه دوم 5موش که با محلول تهیه شده از 11mg/kg   وزن موش آفت کش سیرومازین تیمارشدند. گروه سوم 6 موش با محلول گروه اول به همراه محلول 1% غلظت عصاره ی دانه ی گل نسترن وحشی تیمارشدند.گروه چهارم 6موش با محلول گروه دوم به همراه محلول 1% غلظت عصاره ی دانه ی گل نسترن وحشی تمیار شدند.گروه 5 م شامل8 موش که 2 موش تنها سرم فیزیولوژی دریافت کردند و6 موش بدون دریافت بودند.پس از14 روز تیمار موش ها کشته در نهایت جهت آنالیز میزان آسیب ها، بیضه ها پس از طی کردن مراحل مقدماتی لازم، با هماتوکسیلین-ائوزین رنگ آمیزی شدند.بحث ونتیجه گیری: بررسی نتایج حاص از اندازه گیری وزن بدن و وزن بیضه   موش­هایی که آفت کش سیرومازین دریافت کرده بودند کاهش معنی داری نسبت به گروه کنترل نشان دادند. همچنین باعث کاهش معنی دار قطر بیضه، قطر لوله منی ساز، قطر لومن لوله منی ساز، کاهش ضخامت اپیتلیوم زایا شد، سیرومازین سبب کاهش معنی دار در شاخص­های مهم حیاتی اسپرم­ها نظیر شمارش کلی اسپرم­ها، میزان زنده ماندن اسپرم­ها، میزان تحرک اسپرم­ها شد. همچنین در این گروه نسبت به گروه کنترل میزان ناهنجاری مورفولوژیکی اسپرم­ها مشاهده شد.براساس آنالیزهای هیستومورفومتریک ما، استفاده از عصاره-ی دانه-ی گل نسترن کوهی باعث افزایش معنی داری در وزن بدن، وزن بیضه، افزایش قطر بیضه،قطر لوله منی ساز، ضخامت اپیتلیوم زایا، افزایش در شاخص­های مهم حیاتی اسپرم نظیر شمارش کلی اسپرم، میزان زنده ماندن، میزان تحرک اسپرم­ها، و کاهش معنی داری در میزان ناهنجارهای مورفولوژیکی اسپرم­ها مشاهده شد.در موش هایی که عصاره دانه-ی گل نسترن کوهی را دریافت کردند نسبت به گروه کنترل تفاوت معنی داری مشاهده نشد.  کلمات کلیدی: آفت کش، سیرومازین، رادیکال آزاد، آنتی اکسیدانت، گل نسترن کوهی.

چکیدهجنس Pseudocerastes Boulenger, 1896 جز‌و خانواده‌ی Viperidae و زیرخانواده‌ی Viperinae است، این جنس شامل سه گونه‌ی P. fieldi، P. persicus و P. urarachnoides می‌باشد.در مطالعه­ی جاری زیستگاه­های جدیدی از   افعی دم­عنکبوتی، P. urarachnoides، از شهرستان دهلران در استان ایلام معرفی می­شود. در معرفی این زیستگاه­های جدید شاخص­های مختلفی از نقاط حضور افعی دم­عنکبوتی مانند نوع پوشش گیاهی ، نوع بستر، ارتفاع از سطح دریا، شیب، جهت و مساحت اشکوب درخت مورد بررسی قرار می‌گیرد. پوشش گیاهی زیستگاه این افعی متغیر و شامل انواع گیاهان گرمسیری، بوته­های گیاهی و علفی یکساله می‌باشد. از میان گیاهان چند ساله، بیشتر دو گونه­ی درختی پسته­ی کوهی (Pistacia atlantica) و بلوط(Quercus) توسط افعی دم­عنکبوتی انتخاب می­شوند. برخی از گونه­های گیاهی علفی نیز در زیستگاه مشاهده شد. در بررسی­هایی که در زیستگاه افعی صورت گرفت در مورد بستر کمین­گاه همه‌ی نمونه‌ها در بستر گچی بودند در ابتدای کار اطلاعاتی مانند تاریخ و زمان نمونه­برداری و مختصات نقاط حضور افعی (شامل طول و عرض جغرافیایی و ارتفاع منطقه) با استفاده از دستگاه GPS ثبت شد. جهت ثبت شیب از برنامه­ی اندرویدی Clinometer و ثبت جهت از برنامه Compass استفاده شد. سپس با استفاده از دوربین دیجیتال از زیستگاه و همچنین خود نمونه­ها عکس تهیه شد. پارامتر غیرزیستی مانند درجه­ی حرارت با استفاده از دماسنج جیوه­ای ثبت شد. بخش دیگری از مطالعه­ی جاری به مقایسه­ی عناصر استخوانی مختلف جمجمه در نمونه‌های بالغP. urarachnoides   و P. persicus پرداخته شد و الگوهای تنوع بین جمجمه‌های این دو گونه از نظر ساختاری مطالعه گردید. عناصر استخوانی جمجمه و آرواره­ها با استفاده از منابع معتبر شناسایی شد. سپس با استفاده از دوربین دیجیتالی و همچنین اسکنر HP مدل G4010 از نماهای پشتی، شکمی، قدامی و خلفی جمجمه‌ها عکس‌برداری انجام گرفت. سپس عناصر استخوانی شناسایی و نام‌گذری شدند. عناصر استخوانی شناسایی شده با استفاده از کولیس دیجیتال با دقت 01/0 میلی­متر اندازه‌گیری و سپس استانداردسازی شدند. برای انجام عمل استانداردسازی اندازه­ی تمام عناصر استخوانی بر اندازه­ی استخوان­های مربع یا Quadrates)) تقسیم و در عدد 100 ضرب شدند. ارقام استانداردسازی شده برای هر عنصر استخوانی سپس در بین دو گونه با یکدیگر مقایسه شدند. تفاوت‌های مشاهده شده در بین دو گونه عبارت‌اند از انتهای قدامی استخوان پولک‌وار (Squamosals) در گونه­ی P. persicus به استخوان آهیانه نمی‌رسد ولی در گونه­ی P. urarachnoides با این استخوان در تماس است. در گونه­ی P. persicus حدود 30 درصد و در گونه­ی P. urarachnoides حدود 20 درصد از طول استخوان پولک­وار تا ماوراء استخوان برون­پس‌سری امتداد می­یابد. استخوان­های پشت­پیشانی (postfrontals) در گونه­ی P. persicus با استخوان پیشانی در تماس ولی در گونه­ی P. urarachnoides در تماس نیست. تفاوت دیگری که   در ظاهر استخوان‌های جمجمه‌ی دو گونه مشاهده شد، استخوان نیش دندان بود، این استخوان در دوگونه وجود دارد و در گونه‌ی P. urarachnoides   نازکتر بوده و دارای قوس بیشتری نسبت به   . persicus است.  کلمات کلیدی: کمین­گاه، زیستگاه، استان ایلام، شهرستان دهلران، جمجمه، P. urarachnoides   و P. persicus  

    چکیدههدف از این مطالعه بررسی فون سوسماران منطقه جنوب و جنوب غربی استان لرستان از طریق اندازه گیری صفات مورفولوژیک و استفاده از کلیدهای شناسایی معتبر است که حاصل آن شناسایی و معرفی گونه­های موجود در این منطقه همراه با نقشه پراکندگینمونه ها می­باشد.در ابتدا مطالعات مقدماتی و تحقیق در رابطه با دو منطقه کوهدشت و پل­دختر فون احتمالی سوسماران این منطقه به صورت گسترده صورت گرفت و اطلاعات و نقشه های مورد نیاز جهت این کار تهیه گردید. طی سفرهای متوالی به منطقه مورد مطالعه در فاصله سالهای 1395-1393تعداد 66 نمونه سوسمار از 10 ایستگاه مختلف جمع آوری گردید. از نمونه های زنده عکس و اسلایدهای محیطی تهیه شد و سپس نمونه ها به آزمایشگاه منتقل و در الکل 70 درصد تثبیت شدند و صفات متریک و مریستیک آنها مورد بررسی و اندازه گیری دقیق قرار گرفت. با استفاده از این صفات و بر اساس کلیدهای شناسایی معتبر،خانواده، جنس و گونه نمونه ها مورد شناسایی قرار گرفت. در ضمن نمونه برداری مطالعات و بررسی هایی در رابطه با نوع زیستگاه، شرایط آب و هوایی، پوشش گیاهی و میزان بارندگی منطقه مورد مطالعه صورت گرفت. همچنین ویژگیهای مختلف نمونه ها در محیط زیست طبیعی آنها مورد مطالعه قرار گرفت. حاصل از این تحقیق شامل 14 گونه 11 جنس می‌باشند که در 6 خانواده قرار می‌گیرند.جمع آوری و صفات ریختی آنها مورد مطالعه قرار گرفت که به شرح زیر شناسایی شدند.  از خانواده Agamidae جنس Laudakia گونه L.nupta و جنس Trapelus گونه T.lessonae و از خانواده Gekkonidae جنس Cyrtopodion گونه C.scabrumو از جنس Hemidactylusگونه H.persicus و H.romeshkanicus و از جنس Microgeckoe گونه   M.helenaeو از خانواده PhyllodactylidaeجنسAsaccusگونه.A.elisaeو گونهA.griseonotus و گونهA.granularisو از خانوادهEublepharidaeجنسEublepharis و گونه E. angramainyuاز خانواده Lacertidaeجنس Ophisops گونه O.elegans و از جنس Lacerta گونه L.media خانواده Scincidae جنس Ablepharus گونه A.pannonicus و جنس Trachylepisگونه Trachylepisseptemtaeniatus شناسایی و موردمطالعه قرار گرفت.  کلید واژها: آساکوس ، فون ، سوسماران ، لرستان  

جمجمه سوسماران ساختمان جالب و پیچیده­ای دارد که اطلاعات فراوانی به ما می­دهد. به طور فیلوژنتیکی، صفات جمجمه برای مطالعات فیلوژنی موفولوژیک ارتباطات بین سوسماران مورد استفاده قرار می­گیرد.   مطالعات جمجمه و مخصوصآ مطالعات مقایسه ای در این زمینه جهت کاربردهای فیلوژنی و رده بندی همیشه موردنظر سیستماتیسین ها بوده است.آناتومی مقایسه ای جمجمه در میان تاکسون های مختلف سوسماران یا در میان گونه‌های خاص سوسماران همواره بیولوژیست ها را به خود جذب کرده است.با توجه به اینکه خانواده آگامیده گروه بزرگی از سوسماران را تشکیل می‌دهند ولی تاکنون مطالعات اندکی در مورد جمجمه آن‌ها صورت گرفته است.هدف ازاستخوان شناسی جمجمه توصیف الگوهای مهم تنوع جمجه سوسماران است و همچنین توصیف الگوهای همگرایی اکومورفولوژیک در این تاکسون­ها است. این مطالعات بر روی مسائل مربوط به ساختار پایه موجودات، اختلافات بین جمجمه در موجودات مختلف و منشاء آنها و علت این اختلافات، تمرکز می­کنند. مطالعات انجام شده در خزندگان و خصوصاً در پستانداران نشان داده که مورفولوژی و مکانیسم­های اندام­های جونده با تغذیه و عادات غذایی آنها سازش یافته است. مدل سیستم­های آرواره­ای نشان داده که حیوانات با اکولوژی غذایی متفاوت، سیستم گوارشی متفاوت دارند.گیاه خواران به طور آشکار از حشره خواران غذایشان را محکم ترگاز می­گیرند.دراین پژوهش به بررسی و مقایسه جمجمه گونه‌های جنس LaudakiaوTrapelusوpherynocephalus که هدف اصلی این پروژه است پرداختیم و ابتدا ساختارهایی نظیر سقف جمجمه ،کام، جعبه‌ی مغزی ،فک پائین ودندان های گونه‌هایLaudakia nupta و paralaudakia caucasia و Trapelus agilisو Trapelus lessonae و Phrynocephalus persicus و Phrynocephalus scutellatus به عنوان نماینده ای ازجنس های مذکوربه دقت مورد بررسی قرار گرفت و هرکدام از استخوان ها توصیف گردید ، و سپس جمجمه این گونه هارا با یکدیگر مورد مقایسه قرار داده‌ایم. سپس به منظور تشخیص جایگاه تکاملی آن‌ها از نظر ساختارجمجمه بررسی با رویکرد مقایسه‌ای انجام شد، در مجموع به این نتیجه رسیدیم که تفاوت معنی داری در استخوان نازال(بینی)، استخوان مربعی وزاویه بین استخوان پتریگوئید و استخوان مربعی بین گونه‌های مذکور وجود دارد.

  سوسمار Eremias montanusاز خانواده لاسرتیده اولین باردر سال 2001 از ناحی? سیاه دره واقع در شمال شرق کرمانشاه در ارتفاع حدود 2200 متری گزارش و معرفی شد. با توجه به اینکه تاکنون مطالعه­ای بر روی جنبه­های مختلف زیستی این گونه انجام نگرفته در این تحقیق زیست شناسی تولید مثل و برخی ویژگی‌های دستگاه گوارش و خون این گونه مورد مطالعه قرار گرفت. برای اجرای این مطالعه طی سفرهای متوالی به محل زیست این گونه نمونه­های سوسمار مورد نظر در فصول بهار، تابستان و پائیز با وسایل مختلف جمع­آوری شدند. بعد ازصید و انتقال نمونه­ها به آزمایشگاه ابتدا صفات متریک و مریستیک آن‌ها اندازه­گیری شد. متعاقبا از قلب آن‌ها با کمک سرنگ انسولین نمون? خونی تهیه شد. در نمونه­های خونی پارامترهای هماتوکریت، تعداد و مورفولوژی و اندازه سلول‌های خونی مورد بررسی گرفت. پس از این مرحله نمونه­ها تشریح شده و دستگاه تناسلی و دستگاه گوارش آن‌ها از بدن خارج گردید. بخش­های مختلف این دو دستگاه ابتدا از نظر خصوصیات تشریحی مورد مطالعه قرار گرفت و سپس با قطعه قطعه کردن   آن‌ها برای مشاهدات میکروسکوپی از مراحل تثبیت، آبگیری، شفاف سازی، قالب گیری، برش گیری و رنگ آمیزی با هماتوکسیلین –ائوزین گذرانیده شدند. برش‌های بافتی تهیه شده در نهایت در زیر میکروسکوپ نوری مورد بررسی و مطالع? دقیق قرار گرفتند. نتایج حاصل از این مطالعات نشان داد که حداکثر وزن غدد تناسلی (تخمدان و بیضه) در فصل بهار دیده می­شود در حالی‌که در فصل پاییز این پارامتر با کاهش محسوسی همراه است.

مانگروها گروهی از درختان و درختچه های همیشه سبز هستند که در مناطق جزر و مدی نواحی استوایی و زیر استوایی، باتلاقها، مصب رودخانه­ها، امتداد کرانه­های ساحلی و خلیج­ها با بستری مناسب از خاک رسوبی، ریز­دانه، غرقابی و شور رویش دارند. مانگروهای جهان شامل 65 گونه درختی می­باشند که در 22 جنس و 16 خانواده رده­بندی شده­اند و در 112 کشور وجود دارند. مساحت مانگروها را بین 14 تا 24 میلیون هکتار برآورد کرده اند. که معمولادر بین عرض­های جغرافیایی 30 درجه شمالی و 30 درجه جنوبی قرار دارند. جنگلهای مانگرو در ایران در عرض جغرافیایی N 11َ ?25 تاN   52َ ?27 گسترش یافته اند و شامل گونه­های درختی Avicennia marina و Rhizophora mucronata (چندل) می باشند که بیشتر مانگروهای ایران از نوع حرا است و درخت چندل تنها در منطقه­ی سیریک استان هرمزگان و در کنار حرا دیده می شود. از نظر وسعت، رتبه مانگروهای ایران در جهان 43 و در آسیا 10 است و در بین کشورهای حاشیه خلیج فارس و دریای عمان بیشترین مساحت را دارد. در این تحقیق به کمک نرم افزار Google Earth مناطق مختلف حاشیه شمالی خلیج فارس و دریای عمان که جنگلهای مانگرو در آنجا دیده شده تعیین گردید و عوامل موثر بر توسعه و تخریب مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت. در این روش به کمک نرم افزار Google Earth Pro   اطلاعاتی همانند مساحت، محیط، طول و عرض جغرافیایی و تعیین فواصل تا مناطق مسکونی توسط قسمتهای مختلف این نرم افزار محاسبه شد. در این مطالعه 37 توده   جنگلی حرا   به مساحت تقریبی 17557 هکتار شناسایی گردید که از این تعداد استانهای سیستان و بلوچستان و بوشهر هر کدام 7 ناحیه و به ترتیب با مساحت حدود 928 و 587 هکتار و هرمزگان نیز 23 ناحیه و با مساحت حدود 16041 هکتار را شامل می­شد. در بررسی که بر روی عوامل توسعه و تخریب جنگلهای حرا صورت گرفت نقش عوامل بشری   اثر گذار دیده می­شود خصوصا در مناطقی که هنوز تحت عنوان منطقه حفاظت شده قرار نگرفته همانند ناحیه تیس (ناحیه شماره 3).

در این مطالعه 1) اثرات میزان شوری، 2) تعاملات بین شوری و شکارگری ((Gmbusia affinis Mosquitofish ، 3) اثر آترازین و 4) مس برروی رشد، تکوین(دوره ی گاسنر) و بقای وزغ سبز(Bufotes variabilis)،در طول دوره جنینی و لاروی مورد بررسی قرارگرفت.در مطالعه اثر شوری، چند سطح غلظت شوری شامل20/0، 70/0، 70/1، 70/2، 70/3، 70/4، 70/5، 70/6، 70/7، 70/8 و 10 گرم بر لیتر جهت تعیین اثرات منفی بر رشد، تکوین (دوره­ی گاسنر) و بقا وزغ سبز مورد بررسی قرار گرفت. نتایح حاصل از آزمایش نشان داد که شوری بیش از 7/3 گرم بر لیتر باعث افزایش مرگ و میر دوره ی جنینی و همچنین کاهش نرخ تفریخ و میزان بقا دوره ی لاروی می­گردد. شوری بیش از 70/3 گرم بر لیتر نیز به طور معناداری (P <0.05) باعث افزایش دوره ی تفریخ شد. در شوری بیش از 70/8 گرم بر لیتر تخم های تفریخ   نشده و مرده به صورت چروکیده مشاهده شدند. همچنین در شوری 70/3-70/4 گرم بر لیتر ناهنجاری های مورفولوژیکی مانند بدشکلی و چروکیدگی در دم نیز مشاهده شد. پس از گذشت سه هفته از آزمایش، اندازه (SVL) لاروهای رشد یافته در غلظت 7/0گرم بر لیتر (58/0 ± 66/7میلی متر) بیشتر از غلظت 2/0 گرم بر لیتر(38/0   ± 36/7 میلی متر)، اما در غلظت های بیش از این مقدار اندازه کمتر از 2/0 گرم بر لیتر اندازه گیری شد. لاروهای رشد یافته در غلظت های2 /0تا70/3 گرم بر لیتر بیشترین میزان بقا (80 تا 30 درصد) را نشان دادند. اما لاروهای رشد یافته با بیش از این غلظت شامل غلظت های ، 70/7-70/8 گرم بر لیتر 7 روز، 70/5-70/6 گرم بر لیتر 10 روز، 7/4 گرم بر لیتر 21 روز مقاومت نشان دادند. تخم های قرار داده شده در غلظت 10 میلی گرم در همان 12 ساعت ابتدایی همه دچار مرگ و میر شدند.در مطالعه اثرات متقابل بین شوری و شکارگری (affinis Mosquitofish (Gmbusia ، اثرات تراکم شکارگر (Gambusia affinis) و افزایش سطح شوری در لارو وزغ (Bufotes variabilis) در دو تراکم شکارگری (1 و 3 G. affinis) و دو سطح شوری (20/1 گرم بر لیتر و 70/2 گرم بر لیتر) با تیمار شاهد شامل: ماهی کم / شوری کم، ماهی کم / شوری بالا، ماهی بالا / شوری کم، ماهی بالا / شوری بالا در 28 روز مورد بررسی قرار گرفت. لارو B. variabilis نسبت به هر دو فاکتور میزان شوری و تراکم شکارگری به صورت مستقل و تعاملی واکنش معنا داری نشان نداند (P <0.05). اما این فاکتورها با گذشت زمان چه به صورت مستقل و چه به صورت تعاملی واکنش معنا داری نشان دادند. نتایج حاصل از تیمار ماهی بالا / شوری بالا، کوچکترین نرخ رشد (22/0 میلی متر بر روز) و کمترین میزان بقا (00/0?) را نشان داد. همچنین، داده­ها درتیمار ماهی کم / شوری کم بیشترین نرخ رشد و تکوین (33/0میلی متر بر روز و 67/0±35/30Gosner stage:) را نشان داد و نرخ بقا در شاهد (66/0± 66/90?) در مقایسه با افراد در دیگر تیمارها بالاتر ثبت شد. در مطالعه اثر آترازین، اثرات منفی آترازین در غلظت­های 0، 2، 7، 15، 25، 30 و 40 میلی گرم بر لیتر بر روی رشد، تکوین و بقا در25 روز مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از آزمایش نشان داد آترازین با غلظت بیش از 25 میلی گرم بر لیتر باعث افزایش مرگ و میر دوران جنینی و کاهش میزان نرخ تفریخ و بقا لاروری می­گردد. پس از گذشت 18 روز از آزمایش، لاروهای رشد یافته در غلظت بیش از30میلی گرم بر لیتر علایمی مانند چروکیدگی و بدشکلی در دم نشان دادند. پس از 25 روز ، اندازه لاروها (SVL) در غلظت 2 میلی گرم بر لیتر (19/0± 51/5 میلی متر) اندازه گیری شد. اما در غلظت های بیشتر ار 2میلی گرم بر لیتر در مقایسه با تیمار شاهد (42/0 ± 81/6میلی متر) اندازه لارو کوچکتر اندازه گیری شد، در این شرایط (2 میلی گرم بر لیتر)، نرخ بقاء و تفریخ جنین تحت تاثیر قرار نگرفت. لاروها در تیمارهای شاهد و غلظت 2 میلی گرم بر لیتر بالاترین میزان بقا (61/4 ± 33/85، 61/4±66/82) را نشان دادند.

  خفاش?ها یکی از موفق?ترین راسته?های پستانداران و بعد از جوندگان، متنوع?ترین آنها درجهان می?باشند. این گروه بخاطرداشتن قدرت پرواز و پژواک جایابی در میان پستانداران منحصربه فرد بوده ودارای تنوع گسترده ای هستند. تاکنون بیش از1365گونه از203 جنس در18خانواده شناخته شده است. همچنین درایران هشت خانواده، 19جنس و 50گونه شناسایی شده است. مطالعات نشان می‌دهدکه مخاطرات متعدد نظیر تخریب زیستگاه­ها، تغییرکاربری زمین، آلودگی محیط زیست، بهره­برداری بی رویه از برخی گونه­ های خفاش و همچنین صدمه مستقیم بر جمعیت خفاش ها برخی از گونه ­های آنها را منقرض نموده و تعداد بیشتری را تا آستانه انقراض سوق داده است.

  کشورعراق در جنوب غرب اسیا قرار دارد   که   از سمت شمال مرز با ترکیه, ایران از سمت شرق, کویت از سمت جنوب شرق, عربستان از سمت جنوب غرب, اردن از سمت غرب و سوریه از سمت شمال غرب با مساحت 437.065 کیلومتر مربع می باشد. به خلیج فارس   مرز ساحلی باریکی دارد که در حدود 58 کیلومتر می باشد و در بخش شمالی   واقع شده است. در قسمت شمال غرب به رشته کوه زاگرس متصل شده است. عراق کشور بی نظیر است که دارای دو رود بزرگ (دجله والفرات)اینها که باعث وجود رود خانه کوچیک   , برکه ها , تالاب های بزرگ دروسط و جنوب مانند(الحمار ،الچبایش ،الحویزه،الدلمج.........) اکوسیستم خاص خود دارند. این تنوع اکولوژیکی قابل توجه باعث شده است.